ભારતના સૌથી શક્તિશાળી રોકેટ, LVM3-M6 લોન્ચ થઇ ગયું છે. ISROએ આજે શ્રીહરિકોટાથી યુએસ સ્થિત AST સ્પેસમોબાઇલથી 6,100 કિલોગ્રામ વજનના બ્લુબર્ડ બ્લોક-2 ઉપગ્રહને પ્રક્ષેપણ કર્યું.. આ LEO માં મોકલવામાં આવેલ અત્યાર સુધીનો સૌથી ભારે પેલોડ છે અને ભારતની વાણિજ્યિક અવકાશ ક્ષમતાઓને એક નવું પ્રોત્સાહન આપશે.
આ મિશન યુએસ સ્થિત AST સ્પેસમોબાઇલના આગામી પેઢીના સંચાર ઉપગ્રહ, બ્લુબર્ડ બ્લોક-2 ને નીચા પૃથ્વી ભ્રમણકક્ષા (LEO) માં મૂકશે. આ LVM3 લોન્ચ વાહનની છઠ્ઠી ઓપરેશનલ ફ્લાઇટ હશે. આશરે 6,100 કિલોગ્રામ વજન ધરાવતું, આ ઉપગ્રહ LVM3 દ્વારા LEO માં મોકલવામાં આવેલ અત્યાર સુધીનો સૌથી ભારે પેલોડ છે, જે રોકેટની ક્ષમતાઓ માટે એક નવો રેકોર્ડ બનાવે છે.
બ્લુબર્ડ બ્લોક-2 એ AST સ્પેસમોબાઇલના આગામી પેઢીના સંચાર ઉપગ્રહોની શ્રેણીનો એક ભાગ છે. આ ઉપગ્રહ એવા વિસ્તારોમાં વિશ્વભરમાં મોબાઇલ કનેક્ટિવિટી પ્રદાન કરવા માટે રચાયેલ છે જ્યાં ગ્રાઉન્ડ નેટવર્ક્સ અપ્રાપ્ય છે. આવો જાણીએ તેની વિશેષતાઓ વિશે.
વજન: આશરે 6100 થી 6500 કિગ્રા (તે LVM3 દ્વારા ભારતીય ભૂમિ પરથી છોડવામાં આવેલું અત્યાર સુધીનું સૌથી ભારે પેલોડ બનાવે છે).
કદ: તેમાં 223 ચોરસ મીટર (આશરે 2,400 ચોરસ ફૂટ) ફેઝ્ડ એરે એન્ટેના છે, જે તેને નીચી પૃથ્વી ભ્રમણકક્ષામાં તૈનાત કરાયેલ સૌથી મોટું વાણિજ્યિક સંચાર ઉપગ્રહ બનાવે છે.
ક્ષમતા: તે 4G અને 5G નેટવર્કને સપોર્ટ કરે છે અને અવકાશથી સીધા પ્રમાણભૂત સ્માર્ટફોનને હાઇ-સ્પીડ બ્રોડબેન્ડ પ્રદાન કરશે.
ઝડપ: પ્રતિ કવરેજ સેલ 120 Mbps સુધીની પીક ડેટા સ્પીડ, વૉઇસ કૉલ્સ, વિડિઓ કૉલ્સ, ટેક્સ્ટ, સ્ટ્રીમિંગ અને ડેટા સેવાઓને સપોર્ટ કરે છે.
હેતુ: આ ઉપગ્રહ AST સ્પેસમોબાઇલના વૈશ્વિક નક્ષત્રનો ભાગ છે, જે વિશ્વભરમાં 24/7 કનેક્ટિવિટી પ્રદાન કરશે. આ દૂરના વિસ્તારો, મહાસાગરો અને પર્વતો સુધી મોબાઇલ નેટવર્ક પહોંચને વિસ્તૃત કરશે.
અગાઉના ઉપગ્રહો: કંપનીએ સપ્ટેમ્બર 2024 માં બ્લુબર્ડ 1-5 ઉપગ્રહો લોન્ચ કર્યા હતા, જે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને અન્ય ઘણા દેશોમાં સતત ઇન્ટરનેટ કવરેજ પ્રદાન કરે છે. બ્લોક 2 માં 10 ગણી વધુ બેન્ડવિડ્થ ક્ષમતા છે.
આ ઉપગ્રહ આશરે 600 કિલોમીટરની ઊંચાઈએ નીચી પૃથ્વી ભ્રમણકક્ષામાં તૈનાત કરવામાં આવશે.
LVM3 (લોન્ચ વ્હીકલ માર્ક-3), જે અગાઉ GSLV Mk-III તરીકે ઓળખાતું હતું, તે ISROનું સૌથી શક્તિશાળી રોકેટ છે. તે ISRO દ્વારા સંપૂર્ણપણે સ્વદેશી ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરીને વિકસાવવામાં આવ્યું હતું. મુખ્ય વિશિષ્ટતાઓ…
ઊંચાઈ: 43.5 મીટર
લિફ્ટ-ઓફ વજન: 640 ટન
સ્ટેજ
ત્રણ-સ્ટેજ રોકેટ
બે સોલિડ સ્ટ્રેપ-ઓન બૂસ્ટર (S200)
લિક્વિડ કોર સ્ટેજ (L110)
ક્રાયોજેનિક અપર સ્ટેજ (C25)
પેલોડ ક્ષમતા: જીઓસિંક્રોનસ ટ્રાન્સફર ઓર્બિટ (GTO): 4,200 કિગ્રા સુધી. લો અર્થ ઓર્બિટ (LEO) સુધી: 8,000 કિગ્રા સુધી.
પાછલા સફળ મિશન: LVM3 એ ચંદ્રયાન-2, ચંદ્રયાન-3 અને બે વનવેબ મિશન (કુલ 72 ઉપગ્રહો) સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કર્યા છે. તેનું પાછલું મિશન LVM3-M5/CMS-03 હતું, જે 2 નવેમ્બર, 2025 ના રોજ સફળ થયું હતું.
