એલોન મસ્કની માલિકીની સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X સરકાર દ્વારા સંચાલિત સામગ્રી કાર્યવાહીને વપરાશકર્તાઓ માટે વધુ દૃશ્યક્ષમ બનાવવાની તૈયારી કરી રહી છે. મસ્કે જણાવ્યું છે કે સરકારો દ્વારા વિનંતી કરાયેલ કોઈપણ સેન્સરશીપ હવે સ્પષ્ટપણે દૃશ્યક્ષમ રહેશે. આ પછી, કેન્દ્ર સરકારે પણ પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ કર્યું, જેમાં જણાવ્યું હતું કે X એ ભારતમાં લાગુ કાયદાઓનું પાલન કરવું જોઈએ. આ મુદ્દો ફક્ત સોશિયલ મીડિયા પારદર્શિતા પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ સરકાર અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ વચ્ચેના અધિકારો અને જવાબદારીઓનો પ્રશ્ન પણ ઉઠાવે છે.
કેન્દ્ર સરકારે X ને કયો સ્પષ્ટ સંદેશ મોકલ્યો?
કેન્દ્ર સરકારે જણાવ્યું હતું કે X એ “જમીનના કાયદાઓનું પાલન કરવું જોઈએ”. આ નિવેદન મસ્કની જાહેરાત પછી આવ્યું છે કે તે વપરાશકર્તાઓને સરકારી વિનંતીઓ વિશે વધુ માહિતી પ્રદાન કરશે. આનો અર્થ એ છે કે X તેના પ્લેટફોર્મ પર સામગ્રી દૂર કરવા અથવા એકાઉન્ટ સસ્પેન્ડ કરવા માટેની વિનંતીઓનો સ્ત્રોત પ્રદર્શિત કરવા માંગે છે. દરમિયાન, ભારત સરકાર જાળવી રાખે છે કે પ્લેટફોર્મે દેશમાં લાગુ કાયદાઓનું પાલન કરવું જોઈએ. મસ્કના પ્રસ્તાવિત ફેરફારોથી વપરાશકર્તાઓ શું અપેક્ષા રાખશે?
પ્રસ્તાવિત ફેરફારો હેઠળ, X વપરાશકર્તાઓને માહિતી મળી શકે છે કે સરકારે પોસ્ટ દૂર કરવાની અથવા એકાઉન્ટ પર પ્રતિબંધ મૂકવાની વિનંતી કરી છે કે નહીં. વિનંતી કરતી સરકારી એજન્સી વિશેની માહિતી પણ પ્રદર્શિત કરી શકાય છે. જ્યાં ઉપલબ્ધ હશે ત્યાં, કાર્યવાહી માટેનો કાનૂની આધાર અથવા કારણ પણ આપવામાં આવશે. આનાથી વપરાશકર્તાઓ માટે એ સમજવામાં સરળતા રહેશે કે સામગ્રી પરની કાર્યવાહી પ્લેટફોર્મના પોતાના નિર્ણય પર આધારિત હતી કે સરકારી વિનંતીને અનુસરીને.
પારદર્શિતા વધારવા માટે Xનો પ્રયાસ કેટલો વ્યાપક છે?
X ને હસ્તગત કર્યા પછી, મસ્કે સતત જણાવ્યું છે કે વપરાશકર્તાઓને ખબર હોવી જોઈએ કે ઑનલાઇન સામગ્રી કેવી રીતે નિયંત્રિત અને વિતરિત કરવામાં આવે છે. આ માટે, પ્લેટફોર્મ તેની મધ્યસ્થતા અને સામગ્રી વિતરણ પ્રક્રિયાઓને વધુ પારદર્શક બનાવવાના પ્રયાસો કરી રહ્યું છે. X ની ભલામણ પ્રણાલીમાં પારદર્શિતા વધારવા પર પણ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવી રહ્યું છે. પ્લેટફોર્મનો હેતુ વપરાશકર્તાઓ અને સંશોધકોને સમજવામાં મદદ કરવાનો છે કે પોસ્ટની પહોંચ કેમ વધે છે, ઘટે છે, અથવા સામગ્રી પર પહોંચ પ્રતિબંધ કેમ લાદવામાં આવે છે.
સરકારી સામગ્રી દૂર કરવાની વિનંતીઓ વિશે X નો રેકોર્ડ શું દર્શાવે છે?
મસ્કની માલિકી દરમિયાન, X એ સામગ્રી દૂર કરવાની સરકારી વિનંતીઓનું પાલન કર્યું છે, જે 83% થી 98.8% સુધી છે. આ પાલન દર વિવિધ રિપોર્ટિંગ સમયગાળામાં બદલાયો છે. ઉપલબ્ધ માહિતી એ પણ સૂચવે છે કે આ દર X ના અગાઉના સંચાલન કરતા વધારે છે. તેથી, મસ્કના નવા પગલાને માત્ર પારદર્શિતા વધારવાના પ્રયાસ તરીકે જોવામાં આવતું નથી, પરંતુ તે એ પણ જાહેર કરી શકે છે કે પ્લેટફોર્મ સરકારી વિનંતીઓનો કેવી રીતે પ્રતિભાવ આપે છે.
સરકારે મેટા વિશે શું કહ્યું?
સરકારે તાજેતરમાં મેટાને સ્પષ્ટતા કરી હતી કે ભારતમાં મેટાનું પ્લેટફોર્મ ભારતીય કાયદાઓ અને સ્થાનિક પરિસ્થિતિઓ અનુસાર કાર્ય કરવું જોઈએ. તેમાં વધુમાં જણાવાયું છે કે સરકાર કંપનીના સમગ્ર અલ્ગોરિધમને બદલવા માંગતી નથી, પરંતુ સામગ્રી મધ્યસ્થતા, CSAM, ડીપફેક્સ અને કૃત્રિમ સામગ્રી સંબંધિત હાલની સિસ્ટમોને વધુ અસરકારક અને જવાબદાર બનાવવા માંગે છે. સરકાર ખાસ કરીને સ્થાનિક ભાષાઓ અને સાંસ્કૃતિક સંદર્ભોની સારી સમજ, સંવેદનશીલ કેસોમાં માનવ સમીક્ષા અને અગાઉ દૂર કરાયેલ હાનિકારક સામગ્રીની ફરીથી ભલામણ અટકાવવા પર ભાર મૂકે છે.
