ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી સંસ્થા, લોકપાલે, સરકારી કર્મચારીઓ દ્વારા પદના દુરુપયોગ અને પીએમ કેર્સ ફંડમાં યોગદાનના સંગ્રહ અને સંચાલનમાં અનિયમિતતાનો આરોપ લગાવતી ફરિયાદનો નિકાલ કર્યો છે. લોકપાલે જણાવ્યું હતું કે ફરિયાદીની દલીલો પ્રથમ દૃષ્ટિએ અપૂરતી હતી. જોકે, લોકપાલે ફરિયાદીને નવી અને સંપૂર્ણ ફરિયાદ દાખલ કરવાની મંજૂરી આપી છે, જેમાં મુખ્યત્વે ગુનાના મુખ્ય તથ્યો અને વિગતો પ્રકાશિત કરવામાં આવી છે. આ ફરિયાદ આ વર્ષે જૂનમાં પીએમ કેર્સ ફંડ (ટ્રસ્ટ) સંબંધિત કથિત કમિશન અને ચૂક અંગે “ઉચ્ચ કક્ષાના વ્યક્તિઓ” સામે દાખલ કરવામાં આવી હતી.
અધ્યક્ષે શું કહ્યું?
અધ્યક્ષ ન્યાયાધીશ એએમ ખાનવિલકરની આગેવાની હેઠળની સાત સભ્યોની લોકપાલ બેન્ચે 9 ઓક્ટોબરના આદેશમાં જણાવ્યું હતું કે, “ફરિયાદની તપાસ કર્યા પછી, એવું લાગે છે કે આરોપોનો મુખ્ય આધાર એવી પ્રવૃત્તિઓથી સંબંધિત છે જે ભ્રષ્ટાચાર નિવારણ અધિનિયમ, 1988 ના પ્રકરણ III હેઠળ ગુનાઓના દાયરામાં આવતી નથી.” આ પ્રકરણમાં ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી કાયદા હેઠળ ગુનાઓ અને દંડ સંબંધિત જોગવાઈઓ છે. ત્યારબાદ લોકપાલે ફરિયાદીને એક સોગંદનામું દાખલ કરવા કહ્યું જેમાં જણાવવામાં આવ્યું હતું કે હાલની ફરિયાદમાં કયા આરોપો 1988ના કાયદા હેઠળ સજાપાત્ર ગુનાઓ છે. ફરિયાદીએ 26 ઓગસ્ટના રોજ યોગ્ય રીતે સોગંદનામું દાખલ કર્યું હતું.
લોકપાલના આદેશનો એક ભાગ એવા સોગંદનામામાં જણાવાયું છે કે ફરિયાદ સાથે જોડાયેલા ફોર્મ 1 માં નામ આપવામાં આવેલા કેન્દ્રીય જાહેર સેવકો સામેના આરોપો સત્તાવાર પદના કથિત દુરુપયોગ અને પીએમ કેર્સ ફંડમાં યોગદાનના સંગ્રહ, વહીવટ અને સંચાલન સંબંધિત અનિયમિતતાઓ સાથે સંબંધિત છે.
પીએમ કેર્સ ફંડ ક્યારે સ્થાપિત થયું?
કેન્દ્ર સરકારે માર્ચ 2020 માં આ ભંડોળની સ્થાપના કરી હતી. તેનો પ્રાથમિક હેતુ કોવિડ-19 રોગચાળા જેવી કોઈપણ કટોકટી અથવા કટોકટીની પરિસ્થિતિને સંબોધવાનો અને અસરગ્રસ્તોને રાહત આપવાનો હતો. તે 27 માર્ચ, 2020 ના રોજ જાહેર કલ્યાણ ટ્રસ્ટ તરીકે નોંધાયેલ હતું. નવીનતમ ઓડિટ રિપોર્ટ અનુસાર, 31 માર્ચ, 2025 સુધીમાં પીએમ કેર્સ ફંડમાં કુલ ભંડોળ ₹8,452 કરોડ હતું. પાછલા વર્ષે, તે ₹7,173 કરોડ હતું. પ્રધાનમંત્રી આ ભંડોળના હોદ્દેદાર અધ્યક્ષ છે. આ ભંડોળ સંપૂર્ણપણે સ્વૈચ્છિક યોગદાન દ્વારા ચલાવવામાં આવે છે અને તેને કોઈ બજેટ સહાય મળતી નથી.
