છ રાજ્યો અને એક કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશની આઠ વિધાનસભા બેઠકો પર પેટાચૂંટણી માટે મતગણતરી શરૂ થઈ ગઈ છે. જમ્મુ અને કાશ્મીર, રાજસ્થાન, ઝારખંડ, તેલંગાણા, પંજાબ, મિઝોરમ અને ઓડિશામાં મંગળવારે યોજાયેલી આઠ વિધાનસભા બેઠકો માટે મતગણતરી શુક્રવારે સવારે 8 વાગ્યે શરૂ થઈ હતી. બિહાર વિધાનસભા ચૂંટણીના પરિણામો આજે જાહેર થવાના છે. બિહારમાં પણ મતગણતરી શરૂ થઈ ગઈ છે.
પેટાચૂંટણીઓની ગણતરી ચાલુ છે
ભારતીય ચૂંટણી પંચના જણાવ્યા અનુસાર, જમ્મુ અને કાશ્મીરના બડગામ અને નાગરોટા, રાજસ્થાનના અંતા, ઝારખંડના ઘાટશિલા, તેલંગાણાના જુબિલી હિલ્સ, પંજાબના તરનતારન, મિઝોરમના ડંપા અને ઓડિશાના નુઆપાડા મતવિસ્તાર માટે શુક્રવારે સવારે 8 વાગ્યે આ પેટાચૂંટણીઓ માટે મતગણતરી શરૂ થઈ હતી.
પેટાચૂંટણીઓમાં બડગામ બેઠક સૌથી વધુ ચર્ચિત બેઠક છે
જમ્મુ અને કાશ્મીરની બડગામ બેઠક પેટાચૂંટણીઓમાં સૌથી વધુ ચર્ચિત બેઠક રહી છે. મુખ્યમંત્રી ઓમર અબ્દુલ્લાના રાજીનામા બાદ આ પેટાચૂંટણી યોજાઈ હતી. 2024ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં, તેમણે બે બેઠકો જીતી હતી: ગાંદરબલ અને બડગામ. બાદમાં તેમણે ગાંદરબલ બેઠક જાળવી રાખી, પરંતુ બડગામથી રાજીનામું આપ્યું. બડગામથી વીસ ઉમેદવારોએ ચૂંટણી લડી.
ભૂતપૂર્વ મુખ્ય ન્યાયાધીશ બી.આર. ગવઈ અને બે નિવૃત્ત ન્યાયાધીશોએ સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશ ઉજ્જલ ભુયાનની મતદાર યાદીના સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR) પરની ટિપ્પણી પર વાંધો ઉઠાવ્યો છે. ભૂયાને કહ્યું હતું કે લાખો નાગરિકોને મતદાનના અધિકારથી વંચિત રાખતી કોઈપણ પ્રક્રિયા મનસ્વી હશે. ભૂતપૂર્વ ન્યાયાધીશોએ કહ્યું હતું કે આ મામલો સુપ્રીમ કોર્ટમાં પેન્ડિંગ છે. શું આ ન્યાયિક શિષ્ટાચારને અસર કરે છે? ચાલો સમગ્ર મુદ્દાની વિગતવાર તપાસ કરીએ…
નાલસર યુનિવર્સિટી ઓફ લો ખાતે રવિવારે આયોજિત 19મી ન્યાયાધીશ બોધ રાજ સાહની મેમોરિયલ મૂટ કોર્ટ સ્પર્ધાના સમાપન સમારોહમાં સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશ ઉજ્જલ ભુયાને SIR પર ટિપ્પણી કરી હતી. તેમણે કહ્યું હતું કે લાખો ભારતીય નાગરિકોને મતદાનના અધિકારથી વંચિત રાખતી કોઈપણ પ્રક્રિયા સ્વાભાવિક રીતે મનસ્વી અને બંધારણીય વ્યવસ્થાનું ઉલ્લંઘન હશે. તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે બંધારણ નાગરિકોને બે વર્ગોમાં વહેંચતું નથી. એક વર્ગ એવો ન હોઈ શકે કે જેને મતદાન કરવાનો અધિકાર હોય અને બીજો વર્ગ એવો ન હોય.
ભૂતપૂર્વ મુખ્ય ન્યાયાધીશ બીઆર ગવઈએ કહ્યું કે ન્યાયિક શિષ્ટાચાર તેમને સુપ્રીમ કોર્ટ સમક્ષ પેન્ડિંગ મામલા પર ટિપ્પણી કરવાની મંજૂરી આપશે નહીં. તેમણે કહ્યું કે સુપ્રીમ કોર્ટના વર્તમાન ન્યાયાધીશે એક જ કોર્ટમાં સુનાવણી થઈ રહેલા મુદ્દા પર જાહેર નિવેદન આપવું જોઈએ નહીં. દિલ્હી હાઈકોર્ટના નિવૃત્ત ન્યાયાધીશ એસએન ઢીંગરા અને આરએસ સોઢી પણ ગવઈ સાથે સંમત થયા અને ન્યાયાધીશ ભૂયાનની ટિપ્પણી પર સવાલ ઉઠાવ્યા.
નિવૃત્ત ન્યાયાધીશોએ એસઆઈઆર વિશે શું કહ્યું?
નિવૃત્ત ન્યાયાધીશ એસએન ઢીંગરાએ કહ્યું કે ન્યાયાધીશ ભૂયાનની ટિપ્પણીઓ સુપ્રીમ કોર્ટના વર્તમાન ન્યાયાધીશના કાર્યક્ષેત્રની બહાર છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે મામલો એક જ કોર્ટમાં પેન્ડિંગ હોય ત્યારે જાહેર કાર્યક્રમમાં આવી ટિપ્પણીઓ ન કરવી જોઈએ. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે ન્યાયાધીશ ભૂયાને આવું નિવેદન આપતા પહેલા કેસના તથ્યો પર વિચાર કરવો જોઈતો હતો. દરમિયાન, SN ઢીંગરાએ SIR અંગે ચૂંટણી કમિશનરો વચ્ચેના કથિત મતભેદોને સંબોધતા જણાવ્યું હતું કે જો કોઈ મતભેદ હોય, તો ચૂંટણી કમિશનરો તેમના મંતવ્યો રજૂ કરવા સક્ષમ છે.
નિવૃત્ત ન્યાયાધીશ આર.એસ. સોઢીએ મતદારોને મતાધિકારથી વંચિત રાખવા માટે SIR ના ઉપયોગ પર પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું હતું કે મતદાનનો અધિકાર કાનૂની વ્યવસ્થા દ્વારા નક્કી થાય છે. જો કોઈ વ્યક્તિ કાનૂની માપદંડોમાં આવે છે, તો તેમને મતદાન કરવાનો અધિકાર છે, અને જો તેઓ આમ ન કરે, તો તેઓ મતદાન કરવા માટે લાયક રહેશે નહીં. તેમણે જણાવ્યું હતું કે જો કોઈ વ્યક્તિનું નામ મતદાર યાદીમાં હોય અને કાનૂની માપદંડોને પૂર્ણ ન કરે, તો તેમને દૂર કરવાની પ્રક્રિયા કાયદા અનુસાર હોવી જોઈએ. વધુમાં, જો કોઈ લાયક વ્યક્તિનું નામ ખોટી રીતે દૂર કરવામાં આવ્યું હોય, તો તેઓ કાનૂની રીતે ફરીથી સમાવેશ કરી શકે છે.
SIR કેસ ક્યાં પહોંચ્યો છે?
SIR સંબંધિત ઘણા મુદ્દાઓ સુપ્રીમ કોર્ટમાં પેન્ડિંગ છે, જેમાં ચૂંટણી પંચ સંબંધિત નવા કાયદાની માન્યતાનો સમાવેશ થાય છે. આ કાયદો ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશને ચૂંટણી કમિશનરોની નિમણૂક માટે પસંદગી પેનલમાંથી બાકાત રાખે છે. તેથી, ભૂતપૂર્વ CJI અને નિવૃત્ત ન્યાયાધીશો દ્વારા ન્યાયાધીશ ઉજ્જલ ભુયાનની ટિપ્પણી સામે વાંધો ઉઠાવવાનું મુખ્ય કારણ એ છે કે સંબંધિત મુદ્દા પર સુપ્રીમ કોર્ટમાં સુનાવણી બાકી છે. ન્યાયાધીશ ભુયાન NALSAR ના ચાન્સેલર તરીકે પણ સેવા આપી ચૂક્યા છે. તેમના સંબોધનમાં, તેમણે યુનિવર્સિટીના વિદ્યાર્થીઓની પ્રશંસા કરતા કહ્યું કે તેમણે રાષ્ટ્ર અને વિશ્વને બતાવ્યું છે કે કાયદાના વિદ્યાર્થીઓ કેવા હોવા જોઈએ.
રાજ્યસભા ચૂંટણી: ભાજપનો સૌથી મોટો ફેરફાર ઉત્તર પ્રદેશના આઠ રાજ્યસભા સભ્યોને ફરીથી નામાંકિત કરવાનો નહોતો, જેઓ તેમનો કાર્યકાળ પૂર્ણ કરી રહ્યા છે. આમાં કેન્દ્રીય મંત્રીઓ હરદીપ સિંહ પુરી અને બી.એલ. વર્માનો સમાવેશ થાય છે.
યુપી ભાજપ રાજ્યસભા ઉમેદવારોની યાદી: ઉત્તર પ્રદેશમાં રાજ્યસભા ચૂંટણી માટે ભાજપની આઠ ઉમેદવારોની યાદીએ માત્ર ઉપલા ગૃહની ગતિશીલતા જ બદલી નથી, પરંતુ રાજ્ય ભાજપ સંગઠન અને યોગી સરકારમાં સંભવિત ફેરફારો માટે પણ જમીન તૈયાર કરી છે. આ વખતે, રાજ્યસભા માટે ઉત્તર પ્રદેશના કોઈપણ વર્તમાન સભ્યોને પુનરાવર્તિત કરવાને બદલે, પાર્ટીએ રાજ્ય સરકારના કેબિનેટ મંત્રી ધર્મપાલ સિંહ સહિત સંગઠનમાં મહત્વપૂર્ણ હોદ્દા ધરાવતા નેતાઓને નામાંકિત કર્યા છે. પરિણામે, 16 ઓક્ટોબરના રોજ રાજ્યસભા ચૂંટણી પછી સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ રહેશે કે આ નેતાઓનું સ્થાન કોણ લેશે.
ભાજપે ધર્મપાલ સિંહ, રાધાકાંત ઓઝા, પ્રકાશ પાલ, વિદ્યાસાગર સોનકર, ગોપી કૃષ્ણ પાંડે, પ્રિયંકા સિંહ રાવત, રામ પ્રતાપ સિંહ ચૌહાણ અને શ્રુતિ ગંગવારને નામાંકિત કર્યા છે. આમાં રાજ્ય ભાજપ પછાત વર્ગ મોરચાના પ્રમુખ પ્રકાશ પાલ, રાજ્ય ઉપાધ્યક્ષ પ્રિયંકા સિંહ રાવત અને રાજ્ય મહાસચિવ રામ પ્રતાપ સિંહ ચૌહાણનો સમાવેશ થાય છે. ધર્મપાલ સિંહ યોગી સરકારમાં કેબિનેટ મંત્રી અને અમલાના ધારાસભ્ય છે.
રાજ્યસભાની નિમણૂકોથી રાજ્ય સંગઠનમાં પરિવર્તન આવશે.
ભાજપની યાદીનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ પાસું એ છે કે પાર્ટીએ રાજકીય રીતે સક્રિય નેતાઓને જ નહીં, પરંતુ ત્રણ વર્તમાન સંગઠનાત્મક વ્યક્તિઓને પણ સંસદમાં મોકલવાનો નિર્ણય લીધો છે. પ્રકાશ પાલને જૂન 2026 માં રાજ્ય ભાજપના પછાત વર્ગ મોરચામાં નિમણૂક કરવામાં આવી હતી. રામ પ્રતાપ સિંહ ચૌહાણ રાજ્ય મહાસચિવ છે અને પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશમાં સંગઠનાત્મક કાર્યમાં સામેલ છે. પ્રિયંકા સિંહ રાવત રાજ્ય ઉપાધ્યક્ષ છે.
જો આ ત્રણ રાજ્યસભામાં પહોંચે છે, તો પાર્ટીને સંગઠનમાં તેમનું સ્થાન અને જવાબદારીઓ નક્કી કરવાનો પ્રશ્ન થશે. વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલા રાજ્ય સંગઠનમાં આ નિમણૂકો મહત્વપૂર્ણ રહેશે કારણ કે તેઓ પ્રાદેશિક અને સામાજિક પ્રતિનિધિત્વનું ભાવિ સંતુલન નક્કી કરશે. રાજ્યસભાની યાદી દ્વારા, ભાજપે એક સાથે સંસદ માટે નવા ચહેરાઓની પસંદગી કરી અને રાજ્ય સંગઠનમાં વધુ ફેરફારો માટે અવકાશ પણ બનાવ્યો.
ધર્મપાલ સિંહના જવાથી સરકારમાં એક ખાલી જગ્યા પડી ગઈ છે ધર્મપાલ સિંહનું નામ રાજ્યસભાની ચૂંટણીને રાજ્ય સરકાર સાથે પણ જોડે છે. તેઓ અમલાના ધારાસભ્ય છે અને યોગી સરકારમાં પશુપાલન અને ડેરી વિકાસ મંત્રી છે. રાજ્યસભામાં ચૂંટાયા બાદ, તેમણે વિધાનસભામાંથી રાજીનામું આપવું પડશે. સરકારમાં તેમના પોર્ટફોલિયો અને મંત્રી પદ અંગે પણ નિર્ણય લેવાની જરૂર પડશે.
આનાથી વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલા મંત્રીમંડળમાં ફેરબદલની શક્યતા પર રાજકીય ધ્યાન કેન્દ્રિત થયું છે. જોકે, ભાજપ કે સરકારે કોઈ કેબિનેટ ફેરફારની જાહેરાત કરી નથી. તેથી, હાલ સ્પષ્ટ હકીકત એ છે કે જો ધર્મપાલ સિંહ રાજ્યસભા છોડે છે, તો સરકાર અને વિધાનસભા બંને સ્તરે નવી વ્યવસ્થા કરવી પડશે.
આઠ ભૂતપૂર્વ સાંસદો બહાર, ભાજપે સમગ્ર સંસદીય ટીમમાં ફેરબદલ ભાજપનો સૌથી મોટો ફેરફાર એ હતો કે તેણે ઉત્તર પ્રદેશના તમામ આઠ રાજ્યસભા સભ્યોને ફરીથી નોમિનેટ કર્યા ન હતા જેઓ તેમનો કાર્યકાળ પૂર્ણ કરી રહ્યા હતા. આમાં કેન્દ્રીય મંત્રીઓ હરદીપ સિંહ પુરી અને બીએલ વર્માનો સમાવેશ થાય છે. અન્ય આઉટગોઇંગ સભ્યોમાં અરુણ સિંહ, સીમા દ્વિવેદી, નીરજ શેખર, બ્રિજલાલ અને ગીતા શાક્યનો સમાવેશ થાય છે. દિનેશ શર્માનો કાર્યકાળ પણ પૂરો થઈ રહ્યો છે, પરંતુ તેઓ હવે આંદામાન અને નિકોબારના લેફ્ટનન્ટ ગવર્નર છે.
આમ, ભાજપે રાજ્યસભામાં ઉત્તર પ્રદેશનું પ્રતિનિધિત્વ કરવા માટે સંપૂર્ણપણે નવા ચહેરાઓની પસંદગી કરી છે. નોંધપાત્ર રીતે, પાર્ટીએ કેન્દ્રીય સ્તરે અગ્રણી નામોને બદલે રાજ્ય રાજકારણ અને સંગઠન સાથે જોડાયેલા ચહેરાઓને પ્રાથમિકતા આપી છે.
હરદીપ સિંહ પુરી અને બી.એલ. વર્માનું પુનઃનામાંકન થવાથી કેન્દ્રમાં તેમની ભાવિ ભૂમિકા પર પ્રશ્નો ઉભા થયા છે. જો કે, પાર્ટીએ તેમને ટિકિટ નકારવાનું કોઈ સત્તાવાર કારણ આપ્યું નથી, તેથી તેમના ભવિષ્ય વિશે કોઈ નિષ્કર્ષ કાઢતા પહેલા આગળના નિર્ણયોની રાહ જોવી સમજદારી રહેશે.
રાજ્યસભા યાદીમાંથી સંગઠન બનાવવાના પ્રયાસો ભાજપની યાદીમાં ત્રણ ઓબીસી, બે દલિત અને ત્રણ સામાન્ય શ્રેણીના ઉમેદવારોનો સમાવેશ થાય છે. ઓબીસી પ્રતિનિધિત્વમાં લોધી, પાલ અને કુર્મી સમુદાયોનો સમાવેશ થાય છે, જ્યારે સામાન્ય શ્રેણીમાં બે બ્રાહ્મણ અને એક ઠાકુર ઉમેદવારોનો સમાવેશ થાય છે. બે મહિલાઓ, પ્રિયંકા સિંહ રાવત અને શ્રુતિ ગંગવારનો પણ સમાવેશ થાય છે.
જોકે, આ યાદીનું રાજકીય મહત્વ ફક્ત જાતિ પ્રતિનિધિત્વ પૂરતું મર્યાદિત નથી. પસંદ કરાયેલા નેતાઓ સંગઠનાત્મક અનુભવને પણ પ્રતિબિંબિત કરે છે. પ્રકાશ પાલ અને રામ પ્રતાપ સિંહ ચૌહાણ જેવા નેતાઓની રાજ્યસભામાં નિમણૂકો રાજ્ય ભાજપ સંગઠનમાં નવા ચહેરાઓ માટે જગ્યા બનાવશે. દરમિયાન, વિદ્યાસાગર સોનકર અને પ્રિયંકા સિંહ રાવત જેવા ભૂતપૂર્વ જનપ્રતિનિધિઓએ રાષ્ટ્રીય રાજકારણમાં ફરીથી ભૂમિકાઓ મેળવી છે. આ પરિવર્તન આગામી વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલા ભાજપના સંગઠનાત્મક માળખામાં ફ્રન્ટ-લાઇન નેતાઓને આગળ લાવવાની પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલું છે.
બરેલી, પૂર્વાંચલ અને પશ્ચિમ યુપીના બે નામોને પણ સ્થાન મળે છે ભાજે પ્રાદેશિક સંતુલન જાળવવાનો પણ પ્રયાસ કર્યો છે. ધર્મપાલ સિંહ અને શ્રુતિ ગંગવાર બંને બરેલી પ્રદેશના છે. ધર્મપાલ સિંહ લોધી સમુદાયના છે, જ્યારે શ્રુતિ ગંગવાર ભૂતપૂર્વ કેન્દ્રીય મંત્રી સંતોષ ગંગવારની પુત્રી છે.
વિદ્યાસાગર સોનકર અને ગોપી કૃષ્ણ પાંડે જેવા નામો પૂર્વાંચલના છે. રામ પ્રતાપ સિંહ ચૌહાણને પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશમાં સંગઠનાત્મક કાર્યનો અનુભવ છે. દરમિયાન, પૂર્વાંચલ પ્રદેશનો પૂર્વાંચલ પ્રદેશ રાજ્યનો બીજો સૌથી મોટો પક્ષ છે.
GST કાઉન્સિલ તેની 7 ઓક્ટોબરની બેઠકમાં ધરપકડની સત્તાઓ નાબૂદ કરવા અને ફોજદારી કાર્યવાહીની મર્યાદા ₹1 કરોડથી વધારીને ₹5 કરોડ કરવાના પ્રસ્તાવ પર વિચાર કરે તેવી અપેક્ષા છે. સામાન્ય કર વિવાદોમાં, ધરપકડ કરતાં કર વસૂલાત, વ્યાજ અને દંડ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે. GST કાયદામાં અનેક ગુનાઓ માટે જોગવાઈઓને નરમ પાડવા અને નાના કરદાતાઓને રાહત આપવા માટે પણ વિચારણા ચાલી રહી છે.
GST સિસ્ટમમાં મોટો ફેરફાર ચાલી રહ્યો છે. GST કાઉન્સિલ તેની 7 ઓક્ટોબરની બેઠકમાં કર અધિકારીઓની ધરપકડની સત્તાઓ નાબૂદ કરવા અને ધરપકડ માટે કોર્ટની મંજૂરી જરૂરી બનાવવાના પ્રસ્તાવ પર વિચાર કરે તેવી અપેક્ષા છે. વધુમાં, કર ચોરીના ગુનાઓ માટે ફોજદારી કાર્યવાહી શરૂ કરવા માટેની મર્યાદા ₹1 કરોડથી વધારીને ₹5 કરોડ કરવાનો પ્રસ્તાવ છે. સરકાર હવે ધરપકડ કરતાં કર વસૂલાત, વ્યાજ અને દંડ દ્વારા કાર્યવાહી કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. જો મંજૂર થાય, તો આ દરખાસ્તો GST હેઠળ વ્યવસાયો પર કાર્યવાહી કરવાની રીત બદલી શકે છે.
ધરપકડના નિયમોમાં કયા ફેરફારો કરવામાં આવી રહ્યા છે? GST કાઉન્સિલ સેન્ટ્રલ GST એક્ટની કલમ 69 માં સુધારો કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂકી રહી છે. હાલમાં, કમિશનર આ કલમ હેઠળ નિર્ધારિત શરતોની પરિપૂર્ણતા અને ચોક્કસ ગુનો થયો હોવાની માન્યતાના આધારે કોઈ અધિકારીને વ્યક્તિની ધરપકડ કરવાનો અધિકાર આપી શકે છે. દરખાસ્ત મુજબ, કર અધિકારીઓ પાસેથી આ સત્તા રદ કરી શકાય છે. ત્યારબાદ, કોઈ વ્યક્તિની ધરપકડ કરવા માટે કોર્ટની મંજૂરીની જરૂર પડશે. જોકે, કાઉન્સિલે હજુ સુધી આ દરખાસ્તને મંજૂરી આપી નથી.
ફોજદારી કાર્યવાહી શરૂ કરવા માટેની મર્યાદા કેટલી વધારવામાં આવશે?
હાલમાં, ₹1 કરોડથી વધુની કરચોરી, છેતરપિંડીભર્યા ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટ અથવા ખોટા રિફંડને લગતા મોટા GST ગુનાઓના કિસ્સાઓમાં, કમિશનર-સ્તરના અધિકારીની મંજૂરી પછી જ ધરપકડ કરી શકાય છે. દરખાસ્તમાં ફોજદારી કાર્યવાહી શરૂ કરવા માટેની મર્યાદા ₹1 કરોડથી વધારીને ₹5 કરોડ કરવાની માંગ કરવામાં આવી છે. આનો અર્થ એ નથી કે ₹5 કરોડ સુધીની કરચોરી માફ કરવામાં આવશે. આવા કિસ્સાઓમાં પણ, સરકાર કર વસૂલ કરી શકે છે અને વ્યાજ અને દંડ લાદી શકે છે. ગંભીર છેતરપિંડીના કિસ્સાઓમાં, કોર્ટ દ્વારા ફોજદારી કાર્યવાહી ચાલુ રાખી શકાય છે.
કયા કિસ્સાઓમાં વ્યવસાયોને રાહત મળી શકે છે? આ દરખાસ્તનો હેતુ સામાન્ય કર વિવાદોને ફોજદારી કાર્યવાહીથી અલગ રાખવાનો છે. વ્યવસાયો અને કર અધિકારીઓ ઘણીવાર માલના વર્ગીકરણ, કિંમત નિર્ધારણ અથવા ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટની ઍક્સેસ પર અલગ અલગ મંતવ્યો ધરાવે છે. આવા વિવાદોમાં, દરેક કેસને ફોજદારી કાર્યવાહીમાં વધારવાને બદલે, કર વસૂલાત અને નાણાકીય દંડ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી શકાય છે. રિટર્નમાં વિલંબ, કર ચૂકવણીમાં વિલંબ અથવા વ્યવસાયની રોકડ પરિસ્થિતિને કારણે વિલંબિત ચુકવણી જેવા કિસ્સાઓમાં પણ, કર, વ્યાજ અને યોગ્ય દંડ ચૂકવીને રાહત મેળવી શકાય છે. જો કે, આ પ્રસ્તાવિત ફેરફારોના અમલીકરણ પર આધાર રાખે છે.
GST કાયદામાં કેટલા ગુનાઓ બદલી શકાય છે?
પ્રસ્તાવ મુજબ, GST કાયદામાં ફોજદારી કાર્યવાહી સાથે સંકળાયેલા 24 ગુનાઓ માટેની જોગવાઈઓ પર વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે, જેમાં નવ ગુનાઓ સંપૂર્ણપણે દૂર કરવામાં આવ્યા છે, અને 11 ગુનાઓ તેમના વર્તમાન સ્વરૂપમાં જાળવી રાખવામાં આવ્યા છે. લઘુત્તમ સજાની જોગવાઈ પણ દૂર કરવાનો પ્રસ્તાવ છે જેથી કોર્ટને દરેક કેસમાં કેદ લાદવાની ફરજ ન પડે. વધુમાં, સજાની એક શ્રેણી માટે મહત્તમ કેદની અવધિ ત્રણ વર્ષથી ઘટાડીને બે વર્ષ કરવામાં આવશે. દરેક કિસ્સામાં દંડનો વિકલ્પ પૂરો પાડવાનો અને નાના કરદાતાઓ માટે મોડી ચુકવણીના ચાર્જમાંથી રાહત આપવાનો પણ વિચાર કરી શકાય છે.
સરકાર કર વસૂલાત પર શા માટે ભાર મૂકી રહી છે?
૧ જુલાઈ, ૨૦૧૭ ના રોજ GST અમલીકરણ સમયે, નકલી બિલ અને કરચોરી શોધવાનું મુશ્કેલ હતું. રિટર્નમાં દાખલ કરાયેલ દરેક બિલને બીજા પક્ષના રેકોર્ડ સાથે મેચ કરવાનું સરળ નહોતું. તેથી, ધરપકડની શક્તિને નિવારક પગલા તરીકે સમાવવામાં આવી હતી. હવે, સિસ્ટમ વેચનાર દ્વારા દાખલ કરાયેલ માહિતી અને ખરીદનાર દ્વારા દાવો કરાયેલ ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટ સાથે મેચ કરી શકે છે. આ પ્રારંભિક તબક્કે કપટપૂર્ણ ક્રેડિટ શોધવામાં અને તેને ફેલાતા અટકાવવામાં મદદ કરે છે. સરકાર હવે આ ટેકનોલોજીના આધારે તપાસને મજબૂત બનાવવા અને કર, વ્યાજ અને દંડ દ્વારા કાર્યવાહી કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે.
આની વ્યવસાયો અને કર વહીવટ પર શું અસર પડશે?
AMRG ગ્લોબલ મેનેજિંગ પાર્ટનર રજત મોહન આને પરોક્ષ કર પ્રણાલીમાં મોટા પરિવર્તન તરીકે જુએ છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ એવી સિસ્ટમથી પરિવર્તન દર્શાવે છે જે ધરપકડ દ્વારા ભય પેદા કરે છે જે ટેકનોલોજીના આધારે છેતરપિંડી શોધવા અને નાણાકીય જવાબદારી નક્કી કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. GST નેટવર્કમાંથી ડેટા અનિયમિતતાઓ શોધવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી શકે છે. આ દરખાસ્તના સમર્થકો માને છે કે આનાથી નિયમિત કર વિવાદોમાં વ્યવસાયો પર ધરપકડનું દબાણ ઘટશે, જ્યારે બાકી કર વસૂલવાની અને દંડ લાદવાની સરકારની સત્તા જળવાઈ રહેશે.
સોના અને ચાંદીની આયાત પર મુક્તિ સમાપ્ત કરવાની તૈયારીઓ સોના, ચાંદી અને પ્લેટિનમની આયાત પર બેંકો અને સરકાર દ્વારા માન્ય એજન્સીઓને ઉપલબ્ધ સંકલિત GST મુક્તિ દૂર થઈ શકે છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, GST કાઉન્સિલ 7 ઓક્ટોબરે આ દરખાસ્ત પર વિચાર કરશે. હાલમાં, આ કિંમતી ધાતુઓની આયાત પર 3% GST લાગે છે, પરંતુ 2017 થી બેંકો અને નિયુક્ત એજન્સીઓને મુક્તિ આપવામાં આવી છે. મુક્તિ સમાપ્ત થતાં, આ એજન્સીઓ અને બુલિયન એક્સચેન્જો માટે કર વ્યવસ્થા એકસમાન થઈ જશે.
સ્વિસ રાષ્ટ્રપતિ ગાય પરમેલિન 5 થી 7 ઓક્ટોબર સુધી ભારતની રાજ્ય મુલાકાતે રહેશે, જ્યાં તેઓ પીએમ મોદી સાથે દ્વિપક્ષીય સહયોગ અને TEPA કરારની સમીક્ષા કરશે.
નવી દિલ્હી: પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના આમંત્રણ પર સ્વિસ રાષ્ટ્રપતિ ગાય પરમેલિન 5 થી 7 ઓક્ટોબર સુધી ભારતની મુલાકાતે આવશે. આ વર્ષે તેમની ભારતની આ બીજી મુલાકાત છે. આ મુલાકાત દરમિયાન, વેપાર, ટેકનોલોજી અને રોકાણ સહિત અનેક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ પર દ્વિપક્ષીય ચર્ચાઓ થશે.
રાષ્ટ્રપતિ પરમેલિન એક વર્ષમાં બીજી વખત ભારતની મુલાકાતે આવી રહ્યા છે વિદેશ મંત્રાલય અનુસાર, આ રાષ્ટ્રપતિ પરમેલિનની ભારતની પ્રથમ રાજ્ય મુલાકાત અને આ વર્ષે તેમની બીજી મુલાકાત હશે. તેઓ અગાઉ ફેબ્રુઆરી 2026 માં નવી દિલ્હીમાં AI ઇમ્પેક્ટ સમિટમાં ભાગ લેવા માટે ભારતની મુલાકાતે આવ્યા હતા.
પીએમ મોદીએ આમંત્રણ આપ્યું હતું આ મુલાકાત દરમિયાન તેમની સાથે વરિષ્ઠ અધિકારીઓ અને વ્યાપારી નેતાઓનું ઉચ્ચ સ્તરીય પ્રતિનિધિમંડળ રહેશે. પ્રધાનમંત્રી મોદીએ આ મુલાકાત માટે આમંત્રણ આપ્યું હતું. મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ભારતના રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડની છેલ્લી રાજ્ય મુલાકાત 2019 માં હતી. આ પહેલા, પ્રધાનમંત્રી મોદીએ 2016 માં અને ત્યારબાદ 2018 માં સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડની સત્તાવાર મુલાકાત લીધી હતી.
ભારત-સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ સહયોગની પ્રગતિની સમીક્ષા કરવામાં આવશે મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી મોદી અને રાષ્ટ્રપતિ પરમેલિન વચ્ચે 5 ઓક્ટોબરે દ્વિપક્ષીય વાટાઘાટો યોજાશે. બંને નેતાઓ વેપાર, રોકાણ, વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી અને નવીનતા, ગતિશીલતા, સંસ્કૃતિ અને જાહેર સંબંધો સહિત અનેક ક્ષેત્રોમાં ભારત-સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ સહયોગની પ્રગતિની સમીક્ષા કરશે.
સ્વિસ રાષ્ટ્રપતિ રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુ સાથે મુલાકાત કરશે મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે બેઠક દરમિયાન, બંને નેતાઓ પ્રાદેશિક અને વૈશ્વિક વિકાસ પર પણ વિચારો શેર કરશે. આ ઉપરાંત, વિવિધ આંતરરાષ્ટ્રીય મંચો પર સહયોગ પર પણ ચર્ચા કરવામાં આવશે. રાષ્ટ્રપતિ પરમેલિન ભારતીય રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુ સાથે પણ મુલાકાત કરશે. મુર્મુ તેમના સન્માનમાં સત્તાવાર ભોજન સમારંભનું આયોજન કરશે. વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકર રાષ્ટ્રપતિ પરમેલિનને પણ મળશે.
સ્વિસ રાષ્ટ્રપતિની મુલાકાત શા માટે ખાસ છે?
મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, રાષ્ટ્રપતિ પરમેલિનની મુલાકાત એટલા માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે તેઓ 7 ઓક્ટોબર, 2026 ના રોજ બીજા ભારત-EFTA સમૃદ્ધિ સમિટમાં ભાગ લેશે. આ સમિટ ભારત-EFTA વેપાર અને આર્થિક ભાગીદારી કરાર (TEPA) ના અમલમાં પ્રવેશની પ્રથમ વર્ષગાંઠ નિમિત્તે આયોજિત કરવામાં આવી રહી છે. EFTA દેશોમાં સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ ભારતનો સૌથી મોટો વેપાર અને રોકાણ ભાગીદાર છે.
મુલાકાતથી અપેક્ષાઓ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ભારત અને સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલતા મૈત્રીપૂર્ણ સંબંધો છે. રાષ્ટ્રપતિ પરમેલિનની મુલાકાતથી બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો વધુ મજબૂત થશે અને પરસ્પર હિતના નવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધશે તેવી અપેક્ષા છે. આ મુલાકાત બંને દેશો વચ્ચે નિયમિત ઉચ્ચ-સ્તરીય સંવાદને પણ આગળ વધારશે.
મુંબઈમાં કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP) દ્વારા વિરોધ પ્રદર્શનના બે દિવસ પછી, પશ્ચિમ બંગાળના રાજકારણમાં નિવેદનબાજી તેજ થઈ ગઈ છે. રવિવારે કોલકાતામાં એક કાર્યક્રમ દરમિયાન, મુખ્યમંત્રી સુવેન્દુ અધિકારીએ CJPનું નામ લીધા વિના સીધા જ તેમનું નામ લીધું. તેમણે કહ્યું કે દેશમાં “કોકરોચ ફરી એકવાર બધે દેખાય છે”, અને જનતાએ સતર્ક અને એકતામાં રહેવાની જરૂર છે.
2 ઓક્ટોબરના રોજ મુંબઈના ઐતિહાસિક શિવાજી પાર્કમાં CJPના કાર્યકરોએ જોરદાર વિરોધ પ્રદર્શન કર્યું ત્યારે સમગ્ર મુદ્દો ગરમાયો. CJPએ આરોપ લગાવ્યો કે મતદાર યાદીના સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR)માં વ્યાપક ગેરરીતિઓ થઈ છે. તેમણે આ મુદ્દે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની પણ માંગ કરી.
CM અશોક સિંઘલના જન્મ શતાબ્દી ઉજવણીમાં ભાગ લે છે આ વિરોધ પ્રદર્શનોના જવાબમાં, સુવેન્દુ અધિકારીએ કોલકાતામાં વિશ્વ હિન્દુ પરિષદના ભૂતપૂર્વ પ્રમુખ અશોક સિંઘલના જન્મ શતાબ્દી ઉજવણીને સંબોધિત કરી. તેમણે સ્પષ્ટપણે ચેતવણી આપી હતી કે તેમની સરકાર પશ્ચિમ બંગાળમાં કોઈપણ રાષ્ટ્રવિરોધી પ્રવૃત્તિઓને ખીલવા દેશે નહીં.
તેમણે પોતાના સંબોધન દરમિયાન જાધવપુર યુનિવર્સિટીનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. એક અખબારના અહેવાલને ટાંકીને તેમણે જણાવ્યું હતું કે “રાષ્ટ્રવાદી યુવાનો” એ યુનિવર્સિટી કેમ્પસમાં કથિત “સ્વતંત્રતા” ના નારા લગાવવા સામે વિરોધ શરૂ કર્યો હતો. સુવેન્દુ અધિકારીએ કહ્યું હતું કે આવી રાષ્ટ્રવિરોધી શક્તિઓને ઓળખીને સમાજમાંથી સંપૂર્ણપણે ઉખેડી નાખવી જોઈએ. તેમના નિવેદનથી રાજ્યમાં રાજકીય તણાવ વધ્યો છે.
નવી દિલ્હી: ચૂંટણી પંચ (ECI) એ તમિલનાડુ, પુડુચેરી અને પશ્ચિમ બંગાળમાં ખાલી પડેલી વિધાનસભા બેઠકો અને આસામની એક સંસદીય બેઠક માટે ચૂંટણી સમયપત્રક જાહેર કર્યું છે. આ બેઠકો માટે મતદાન 6 ઓક્ટોબરે થશે અને મતગણતરી 9 ઓક્ટોબરે થશે.
પંચ દ્વારા જાહેર કરાયેલા સત્તાવાર સમયપત્રક મુજબ, ચૂંટણી માટે ઔપચારિક ગેઝેટ સૂચના 9 સપ્ટેમ્બર, 2026 ના રોજ જારી કરવામાં આવશે. ઉમેદવારી પત્રો ભરવાની અંતિમ તારીખ 16 સપ્ટેમ્બર છે, ત્યારબાદ 17 સપ્ટેમ્બરે ચકાસણી થશે. ઉમેદવારો 19 સપ્ટેમ્બર સુધી તેમના નામાંકન પાછા ખેંચી શકે છે.
કઈ બેઠકો પર પેટાચૂંટણીઓ યોજાઈ રહી છે?
મદુરંતકમ (SC) – તમિલનાડુ
ધારાપુરમ (SC) – તમિલનાડુ
થટ્ટનચાવડી – પુડુચેરી
રેજીનગર – પશ્ચિમ બંગાળ
નંદીગ્રામ – પશ્ચિમ બંગાળ
લોકસભા બેઠક: નાગાંવ – આસામ
પેટાચૂંટણીનો સમયપત્રક
ગેઝેટ સૂચના – 9 સપ્ટેમ્બર, 2026
નામાંકન પત્ર ભરવાની અંતિમ તારીખ – 16 સપ્ટેમ્બર
નામાંકન પત્રની ચકાસણી – 17 સપ્ટેમ્બર
મતદાન – 6 ઓક્ટોબર (મંગળવાર)
ગણતરી – 9 ઓક્ટોબર (શુક્રવાર)
મતદાન 6 ઓક્ટોબર (મંગળવાર) ના રોજ થશે અને મતગણતરી 9 ઓક્ટોબર (શુક્રવાર) ના રોજ થશે. પંચે જણાવ્યું હતું કે સમગ્ર ચૂંટણી પ્રક્રિયા 11 ઓક્ટોબર, 2026 પહેલા પૂર્ણ કરવામાં આવશે. ચૂંટણી પહેલા, ચૂંટણી પંચે સંબંધિત મતવિસ્તારોમાં મતદાર યાદીના અંતિમ પ્રકાશન માટે સમયપત્રક પણ જાહેર કર્યું હતું.
આસામની નાગાંવ સંસદીય બેઠક માટે અંતિમ મતદાર યાદી 10 ફેબ્રુઆરીએ જાહેર કરવામાં આવી હતી, ત્યારબાદ 14 ફેબ્રુઆરીએ પુડુચેરીમાં થટ્ટનચાવડી વિધાનસભા બેઠક માટે અંતિમ મતદાર યાદી બહાર પાડવામાં આવી હતી. તમિલનાડુમાં મદુરંતકમ (SC) અને ધારાપુરમ (SC) વિધાનસભા બેઠકો માટે અંતિમ મતદાર યાદી 23 ફેબ્રુઆરીએ જાહેર કરવામાં આવી હતી.
તેમજ, પશ્ચિમ બંગાળમાં રેજીનગર અને નંદીગ્રામ વિધાનસભા બેઠકો માટે મતદાર યાદી 28 ફેબ્રુઆરીએ વ્યાપક ફેરફારો પછી અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવી હતી. આ બેઠકોમાં ખાલી જગ્યાઓ તેમના વર્તમાન સાંસદોના રાજીનામાને કારણે ઊભી થઈ હતી. તમિલનાડુમાં મદુરંતકમ (SC) અને ધારાપુરમ (SC) બેઠકો અનુક્રમે મરાગથમ કુમારાવેલ અને પી. સત્યભામાના રાજીનામાને કારણે ખાલી પડી હતી.
પુડુચેરીમાં થટ્ટનચાવડી બેઠક એન. રંગાસ્વામી દ્વારા ખાલી કરવામાં આવી હતી. પશ્ચિમ બંગાળમાં, હુમાયુ કબીર અને સુવેન્દુ અધિકારીના રાજીનામાને કારણે અનુક્રમે રેજીનગર અને નંદીગ્રામમાં પેટાચૂંટણીઓ જરૂરી બની, જ્યારે આસામમાં, પ્રદ્યુત બોરદોલોઈના રાજીનામા બાદ નાગાંવ સંસદીય બેઠક ખાલી પડી.
કોંગ્રેસ પાર્ટીએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર પર હુમલો કર્યો છે. સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશ ઉજ્જવલ ભુયાનની મતદાન અધિકારો પરની કથિત ટિપ્પણીઓને ટાંકીને, પાર્ટીએ કહ્યું કે જ્ઞાનેશ કુમારે પદ સંભાળવાનો નૈતિક અધિકાર ગુમાવી દીધો છે. કોંગ્રેસના મહાસચિવ જયરામ રમેશે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર એક મીડિયા રિપોર્ટ શેર કર્યો, જેમાં ન્યાયાધીશ ભૂયાનની ટિપ્પણીનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. રમેશે દાવો કર્યો હતો કે આ ટિપ્પણીઓ દર્શાવે છે કે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરે બંધારણની ભાવના અને જોગવાઈઓનું ઉલ્લંઘન કર્યું છે.
ન્યાયાધીશ ભૂયાને મતદાન અધિકારો પર શું કહ્યું?
જયરામ રમેશે ટાંકેલા મીડિયા રિપોર્ટ અનુસાર, ન્યાયાધીશ ઉજ્જવલ ભુયાએ કહ્યું કે જો કોઈ પ્રક્રિયા લાખો ભારતીય નાગરિકોને તેમના મતદાનના અધિકારથી વંચિત રાખે છે અને તેમને તેમના પોતાના દેશમાં બીજા વર્ગના નાગરિક બનાવે છે, તો આવી પ્રક્રિયા સ્વાભાવિક રીતે મનસ્વી છે. કોંગ્રેસ નેતાએ કહ્યું કે ન્યાયાધીશ ભૂયાને ભારપૂર્વક કહ્યું છે કે મતદાનનો અધિકાર બંધારણના મૂળભૂત માળખાનો એક ભાગ છે.
કોંગ્રેસે જ્ઞાનેશ કુમાર પર કયા આરોપો લગાવ્યા?
જયરામ રમેશે જણાવ્યું હતું કે ન્યાયાધીશ ભૂયાનની ટિપ્પણીઓ સાબિત કરે છે કે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર, બંધારણીય પદ સંભાળીને, બંધારણની જોગવાઈઓ અને ભાવના બંનેનું ઉલ્લંઘન કરે છે. તેમણે એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે ન્યાયાધીશ ભૂયાનની ટિપ્પણીઓએ જ્ઞાનેશ કુમારની ભૂમિકા વિશે ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે.
એસઆઈઆર વિશે પહેલાથી જ પ્રશ્નો કેમ ઉભા થઈ રહ્યા છે?
ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસમાં પ્રકાશિત થયેલા તાજેતરના અહેવાલમાં ચૂંટણી કમિશનરો દ્વારા ચૂંટણી પંચની વિશેષ સઘન સમીક્ષા પ્રક્રિયા અંગે વાંધો ઉઠાવવામાં આવ્યો હતો. અહેવાલ મુજબ, ચૂંટણી કમિશનરો સુખબીર સિંહ સંધુ અને વિવેક જોશીએ છેલ્લા 10 મહિનામાં ઓછામાં ઓછા 14 વખત એસઆઈઆર સંબંધિત નિર્ણયો અને આદેશો સામે વાંધો ઉઠાવ્યો હતો. અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે બંને ચૂંટણી કમિશનરોએ તેમની જાણકારી અથવા ભલામણ વિના આ નિર્ણયો અને આદેશો જારી કરવા પર પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો હતો.
ચૂંટણી પંચે આ વાંધાઓનો શું જવાબ આપ્યો?
બે ચૂંટણી કમિશનરો દ્વારા કથિત વાંધાઓના અહેવાલો બાદ, ચૂંટણી પંચે પોતાનું વલણ રજૂ કર્યું. પંચે જણાવ્યું હતું કે અભિપ્રાય અને ટિપ્પણીઓમાં તફાવત કોઈપણ સંસ્થામાં ચર્ચા અને વિચાર-વિમર્શનો ભાગ છે. તેણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે તેના તમામ આદેશોને સંપૂર્ણ કાનૂની સમર્થન છે અને સ્થાપિત વૈધાનિક પ્રક્રિયાઓ અનુસાર જારી કરવામાં આવે છે.
બાંગ્લાદેશમાં ભારતના હાઈકમિશનર દિનેશ ત્રિવેદીએ પૂર્વ વડાપ્રધાન શેખ હસીનાને આશ્રય આપવા અને તેમને પરત સોંપવાની માંગ પર પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ કર્યું છે. તેમણે કહ્યું કે, ઓગસ્ટ 2024 માં બાંગ્લાદેશ છોડ્યા બાદ જ્યારે પૂર્વ વડાપ્રધાન શેખ હસીના ભારત આવ્યા, ત્યારે ભારત પાસે તેમનો સ્વીકાર કરવા સિવાય કદાચ જ કોઈ વિકલ્પ હતો. તેમણે શેખ હસીનાના બાંગ્લાદેશ પ્રત્યાર્પણની માંગ અંગે ભારતીય કાનૂની પ્રક્રિયાઓનો હવાલો આપ્યો હતો. હાઈકમિશનર ત્રિવેદીએ કહ્યું કે, ભારતમાં દરેક બાબતની એક કાનૂની પ્રક્રિયા છે, જે વ્યવસ્થિત છે અને હાલ ચાલી રહી છે.
ભારતે શેખ હસીનાને આશ્રય શા માટે આપ્યો?
ઢાકા ખાતે એક પેનલ ચર્ચા દરમિયાન દિનેશ ત્રિવેદીએ જણાવ્યું, ‘તે સમયે, હસીના હજુ પણ બાંગ્લાદેશના વડાપ્રધાન હતા. અમારી પાસે આ અંગે કદાચ જ કોઈ વિકલ્પ હતો. એક પાડોશી તરીકે વાસ્તવિકતાનો સ્વીકાર કરવો એ અમારી ફરજ હતી, કારણ કે ઘણીવાર એવી સ્થિતિ સર્જાય છે, જેના માટે તમે ક્યારેય તૈયાર નથી હોતા. તેમણે કહ્યું કે, ભારત આ પરિસ્થિતિ માટે તૈયાર નહોતું અને સવાલ ઉઠાવ્યો કે તે સમયે નવી દિલ્હી પાસે બીજો કયો વિકલ્પ હતો?
‘શેખ હસીના પોતાની મરજીથી ભારત આવ્યા’ તેમણે વધુમાં કહ્યું, ‘હું ટેલિવિઝન પર જોઈ રહ્યો હતો અને સમાચાર આવી રહ્યા હતા કે, તેઓ કોઈ અન્ય દેશમાં જઈ રહ્યા છે. ત્રિવેદીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે, હસીનાને ભારતીય વાયુસેના કે ભારતીય સેના ભારત લાવ્યા નહોતા. બાંગ્લાદેશથી તેમના જવાના સંજોગોનો ઉલ્લેખ કરતા તેમણે કહ્યું, ઇતિહાસ જુઓ તો હસીનાને ભારતીય વાયુસેના કે સેના ભારત નહોતી લાવી. તેમણે તે સમયે બાંગ્લાદેશની સ્થિતિને દુઃખદ પરિસ્થિતિનું પરિણામ ગણાવ્યું અને કહ્યું કે આવી સ્થિતિ દુનિયામાં ક્યાંય પણ ફરી સર્જાવવી ન જોઈએ.’
શેખ હસીનાના બાંગ્લાદેશ પ્રત્યાર્પણ અંગે શું કહ્યું?
તેમણે કહ્યું, ‘અમારી પાસે શું વિકલ્પ હતો? જો અમે ના પાડી દીધી હોત કે અમે સ્વીકાર નહીં કરીએ, લેન્ડિંગની મંજૂરી નહીં આપીએ, તો ન જાણે શું થાત.’ તેમણે ઉમેર્યું કે હસીનાના પ્રત્યાર્પણ માટે બાંગ્લાદેશની વિનંતી પર હવે ભારતમાં નક્કી કરેલી કાનૂની પ્રક્રિયા હેઠળ કાર્યવાહી કરવામાં આવી રહી છે. એક પ્રશ્નનો જવાબ આપતા તેમણે કહ્યું, ભારત સરકારે વારંવાર એક જ જવાબ આપ્યો છે કે, આની એક કાનૂની પ્રક્રિયા છે, અને તે પ્રક્રિયા સંપૂર્ણપણે વ્યવસ્થિત છે. તેથી આ મામલે કાનૂની પ્રક્રિયા હાલ ચાલુ છે.’
પ્રત્યાર્પણની સમયમર્યાદા અંગે કોઈ સ્પષ્ટતા નહીં
તેમણે જણાવ્યું કે આ મામલામાં અદાલતો સામેલ છે અને તેથી કોઈ પણ આ નિર્ણય માટે સમયમર્યાદા આપી શકે નહીં. ત્રિવેદીએ કહ્યું, કાનૂની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે, આ બાબતે તમે સંપૂર્ણપણે આશ્વસ્ત રહી શકો છો. તેમણે ઉમેર્યું કે, ભારત એક જીવંત લોકશાહી છે, જેવું બાંગ્લાદેશ પણ છે, અને કાનૂની વ્યવસ્થા હાલ આ સમગ્ર બાબતને જોઈ રહી છે.
ભારતે જાપાનના આઈચી નાગોયામાં એશિયન ગેમ્સ 2026નું ગોલ્ડન પંચ સાથે સમાપન કર્યું છે. શનિવારે એશિયન ગેમ્સના અંતિમ દિવસે ભારતીય ખેલાડીઓએ તેમના પ્રભાવશાળી પ્રદર્શનથી કુલ 9 મેડલ (5 ગોલ્ડ, 2 સિલ્વર અને 2 બ્રોન્ઝ) જીતીને બધાને આશ્ચર્યચકિત કર્યા હતા. આ સાથે આ ગેમ્સમાં ભારતનો કુલ મેડલ ટેલી 85 (21 ગોલ્ડ, 27 સિલ્વર અને 37 બ્રોન્ઝ) પર પહોંચી ગયો. ભારત હાલમાં મેડલ ટેલીમાં ચોથા સ્થાને પોતાનું અભિયાન પૂરું કરી રહ્યું છે. જોકે, રવિવારે કેટલીક ઇવેન્ટ્સ બાકી હોવાથી ભારતની મેડલ ટેલી સ્થિતિ પાછળથી બદલાઈ શકે છે.ભારત મેડલ ટેબલમાં ચોથા સ્થાને છે. ચીન 169 ગોલ્ડ સહિત 341 મેડલ સાથે પ્રથમ સ્થાને છે, જાપાન 83 ગોલ્ડ અને કુલ 269 મેડલ સાથે બીજા સ્થાને છે. દક્ષિણ કોરિયા 39 ગોલ્ડ સહિત 150 મેડલ સાથે ત્રીજા સ્થાને છે. ભારત પછી ઉઝબેકિસ્તાન 21 ગોલ્ડ અને કુલ 70 મેડલ સાથે પાંચમા સ્થાને છે.
કુમકુમ મોહોડ (તીરંદાજી)
17 વર્ષીય યુવા તીરંદાજ કુમકુમ મોહોડ મહિલા રિકર્વ વ્યક્તિગત ઇવેન્ટમાં રોમાંચક શૂટ-ઓફમાં દક્ષિણ કોરિયાની ઓ યેજિનને હરાવીને પરફેક્ટ 10નો સ્કોર કરીને ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો હતો.
પ્રણવી શરથ ઉર્સ (ગોલ્ફ)
પ્રણવીએ મહિલા વ્યક્તિગત સ્ટ્રોક પ્લે ઇવેન્ટમાં શાનદાર પ્રદર્શન કર્યું, 15 અંડર પારના સ્કોર સાથે પ્રથમ સ્થાને રહીને દેશ માટે ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો હતો.
અમન સેહરાવત (કુસ્તી)
પુરુષોની ફ્રીસ્ટાઇલ 57 કિગ્રા શ્રેણીમાં અમન સેહરાવતે ઉત્તર કોરિયાના કુસ્તીબાજને એક રોમાંચક સ્પર્ધામાં હરાવીને ભારતને કુસ્તીમાં બીજો ગોલ્ડ મેડલ અપાવ્યો હતો.
પુરુષોની હૉકી ટીમ (હૉકી)
ભારતીય પુરુષ ટીમે એશિયન ગેમ્સમાં સતત બીજો ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો, ફાઇનલમાં મલેશિયાને 5-1થી હરાવ્યું. આ સાથે ભારતે એક જ આવૃત્તિમાં પુરુષો અને મહિલા બંને ટીમો માટે ગોલ્ડ જીતવાનો ઐતિહાસિક રેકોર્ડ બનાવ્યો હતો
ભારતીય મહિલા ગોલ્ફ ટીમે સિલ્વર મેડલ જીતીને ઇતિહાસ રચ્યો. 3 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ કાસુગાઈ કન્ટ્રી ક્લબ ઇસ્ટ કોર્સ ખાતે રમાયેલી મહિલા ટીમ ઇવેન્ટમાં ભારતે 14-અંડર 546નો સ્કોર કર્યો અને ચીન પછી બીજા સ્થાને રહ્યું.
અંતિમ પંઘાલ (કુસ્તી)
મહિલા કુસ્તી 53 કિગ્રા ફાઇનલમાં જાપાનની મો કિયોકા સામે હારવા છતાં અંતિમે દેશ માટે સિલ્વર મેડલ જીતવા માટે શાનદાર વાપસી કરી. તે આ આવૃત્તિમાં મેડલ જીતનારી એકમાત્ર ભારતીય મહિલા કુસ્તીબાજ હતી.
પુરુષોની રિકર્વ વ્યક્તિગત બ્રોન્ઝ મેડલ મેચમાં, નીરજે પોતાના દેશબંધુ ધીરજ બોમ્મદેવરાને 6-4 થી હરાવીને દેશ માટે કાંસ્ય ચંદ્રક જીત્યો.
ભારતની સફર એક નજરમાં
એશિયન ગેમ્સના 14 દિવસ દરમિયાન 495 ભારતીય ખેલાડીઓએ 36 રમતગમતની ઇવેન્ટ્સમાં ભાગ લીધો, પોતાના શ્રેષ્ઠ પ્રયાસો કરીને દેશને ગૌરવ અપાવ્યું. હોકીથી લઈને તીરંદાજી, કુસ્તી, ગોલ્ફ અને ક્રિકેટ સુધી ભારતીય ખેલાડીઓએ શાનદાર પ્રદર્શન કર્યું હતું.
