માર્ચમાં જથ્થાબંધ મોંઘવારી (WPI) વધીને 3.88% પર પહોંચી ગઈ છે. ફેબ્રુઆરીમાં તે 2.13% પર હતી. એટલે કે તેમાં એક મહિનાની અંદર 1.75% નો વધારો થયો છે. જથ્થાબંધ મોંઘવારીએ 38 મહિનાનો રેકોર્ડ પણ તોડી નાખ્યો છે. જાન્યુઆરી 2023માં જથ્થાબંધ મોંઘવારી 4.73% પર પહોંચી ગઈ હતી. વાણિજ્ય મંત્રાલયે આજે એટલે કે 15 એપ્રિલે જથ્થાબંધ મોંઘવારીના આંકડા જાહેર કર્યા છે.
રોજિંદા જરૂરિયાતની વસ્તુઓ, ખાવા-પીવાની વસ્તુઓ મોંઘી થઈ
રોજિંદા જરૂરિયાતની ચીજવસ્તુઓ (પ્રાથમિક વસ્તુઓ) નો ફુગાવો 3.27% થી વધીને 6.36% થયો.
ખાદ્યપદાર્થો (ફૂડ ઇન્ડેક્સ) ના ફુગાવામાં કોઈ ફેરફાર નથી, તે 1.85% પર યથાવત છે.
ફ્યુઅલ અને પાવર નો જથ્થાબંધ ફુગાવો દર માઈનસ 3.78% થી વધીને 1.05% થયો છે.
મેન્યુફેક્ચરિંગ પ્રોડક્ટ્સ નો જથ્થાબંધ ફુગાવો દર 2.92% થી વધીને 3.39% રહ્યો.
નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માં જથ્થાબંધ ફુગાવો
મહિનો જથ્થાબંધ મોંઘવારી
એપ્રિલ 0.85%
મે 0.39%
જૂન -0.13%
જુલાઈ -0.58%
ઓગસ્ટ 0.52%
સપ્ટેમ્બર 0.13%
ઓક્ટોબર -1.21%
નવેમ્બર -0.32%
ડિસેમ્બર 0.83%
જાન્યુઆરી 1.81%
ફેબ્રુઆરી 2.13%
માર્ચ 3.88%
જથ્થાબંધ મોંઘવારીના 4 ભાગ
પ્રાથમિક વસ્તુઓ, જેનું વેઇટેજ 22.62% છે. ફ્યુઅલ અને પાવરનું વેઇટેજ 13.15% અને મેન્યુફેક્ચર્ડ પ્રોડક્ટનું વેઇટેજ સૌથી વધુ 64.23% છે. પ્રાથમિક વસ્તુઓના પણ ચાર ભાગ છે.
ફૂડ આર્ટિકલ્સ જેમ કે અનાજ, ઘઉં, શાકભાજી
નોન-ફૂડ આર્ટિકલમાં તેલીબિયાંનો સમાવેશ થાય છે
ખનિજો
ક્રૂડ પેટ્રોલિયમ
માર્ચમાં રિટેલ મોંઘવારી વધીને 3.4% થઈ
માર્ચમાં રિટેલ મોંઘવારી વધીને 3.4% પર પહોંચી ગઈ છે. આ પહેલા ફેબ્રુઆરીમાં તે 3.21% હતી. મોંઘવારીમાં આ વધારો એવા સમયે થયો છે જ્યારે ઇઝરાયલ-અમેરિકા અને ઇરાન વચ્ચે યુદ્ધ ચાલી રહ્યું છે.
જથ્થાબંધ મોંઘવારી લાંબા સમય સુધી ઊંચી રહેવાથી મોટાભાગના ઉત્પાદક ક્ષેત્રો પર તેની ખરાબ અસર પડે છે. જો જથ્થાબંધ ભાવ લાંબા સમય સુધી ઊંચા સ્તરે રહે છે, તો ઉત્પાદકો તેનો બોજ ગ્રાહકો પર નાખે છે. સરકાર ફક્ત ટેક્સ દ્વારા WPI ને નિયંત્રિત કરી શકે છે.
જેમ કે, ક્રૂડ ઓઇલમાં તીવ્ર વધારાની સ્થિતિમાં સરકારે ઇંધણ પરની એક્સાઇઝ ડ્યુટીમાં ઘટાડો કર્યો હતો. જોકે, સરકાર ટેક્સ કપાત એક મર્યાદામાં જ ઘટાડી શકે છે. WPI માં મેટલ, કેમિકલ, પ્લાસ્ટિક, રબર જેવા ફેક્ટરી સંબંધિત સામાનનું વધુ વેઇટેજ હોય છે.
ભારતમાં બે પ્રકારની મોંઘવારી હોય છે. એક રિટેલ એટલે કે છૂટક અને બીજી જથ્થાબંધ મોંઘવારી હોય છે. રિટેલ મોંઘવારી દર સામાન્ય ગ્રાહકો દ્વારા ચૂકવવામાં આવતી કિંમતો પર આધારિત હોય છે. આને કન્ઝ્યુમર પ્રાઇસ ઇન્ડેક્સ (CPI) પણ કહેવાય છે. જ્યારે, હોલસેલ પ્રાઇસ ઇન્ડેક્સ (WPI) નો અર્થ તે કિંમતોથી થાય છે, જે જથ્થાબંધ બજારમાં એક વેપારી બીજા વેપારી પાસેથી વસૂલે છે.
મોંઘવારી માપવા માટે અલગ-અલગ વસ્તુઓનો સમાવેશ કરવામાં આવે છે. જેમ કે, જથ્થાબંધ મોંઘવારીમાં ઉત્પાદિત ઉત્પાદનોનો હિસ્સો 63.75%, પ્રાથમિક વસ્તુઓ જેવી કે ખાદ્યપદાર્થોનો 22.62% અને ઇંધણ અને વીજળીનો 13.15% હોય છે. જ્યારે, છૂટક મોંઘવારીમાં ખાદ્યપદાર્થો અને ઉત્પાદનોની ભાગીદારી 45.86%, આવાસની 10.07% અને ઇંધણ સહિત અન્ય વસ્તુઓની પણ ભાગીદારી હોય છે.
