નવી શ્રેણી અનુસાર, કૃષિ અને સંલગ્ન પ્રવૃત્તિઓમાં કુલ મૂલ્ય વર્ધિત (GVA) નો વિકાસ દર FY2026 માં ઘટીને ૨.૪ ટકા થવાની ધારણા છે. આ ફક્ત ગયા વર્ષના ૪.૯ ટકાના અંદાજ કરતાં ઓછો નથી, પરંતુ જૂના આધાર વર્ષ માટેના ૩.૧ ટકાના અંદાજ કરતાં પણ ઓછો છે. 

આંકડા અને કાર્યક્રમ અમલીકરણ મંત્રાલય દ્વારા જાહેર કરાયેલા તાજેતરના આંકડા અનુસાર, નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ માં દેશના કુલ કુલ મૂલ્ય વર્ધિતમાં કૃષિનો હિસ્સો નવી શ્રેણી હેઠળ વધીને ૧૮ ટકા થવાની ધારણા છે, જે જૂની શ્રેણી હેઠળ ૧૭ ટકા હતો.

આ આંકડો ઉત્પાદન ક્ષેત્ર કરતા વધારે હતો. નવી શ્રેણી હેઠળ ઉત્પાદન ક્ષેત્રનો હિસ્સો નજીવા ધોરણે ૧૫ ટકા હતો, જે જૂની શ્રેણીમાં ૧૪ ટકા હતો. નવી શ્રેણી ૨૦૨૨-૨૩ને આધાર વર્ષ તરીકે આધારિત છે, જ્યારે જૂની શ્રેણી ૨૦૧૧-૧૨ના ભાવો પર આધારિત હતી.અર્થશાસ્ત્રીઓના મતે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ માટે કૃષિ અને સંલગ્ન પ્રવૃત્તિઓ માટે કુલ મૂલ્ય વર્ધિતનો નવો અંદાજ અગાઉના અંદાજની તુલનામાં અલગ આધારને કારણે ઘટયો છે. મારું માનવું છે કે આમાં સુધારો થઈ શકે છે, અને સંલગ્ન પ્રવૃત્તિઓનો કૃષિ ક્ષેત્રના કુલ નફા મૂલ્ય પર પણ પ્રભાવ પડી શકે છે.ડેટા દર્શાવે છે કે કૃષિ અને સંલગ્ન પ્રવૃત્તિઓ માટે કુલ મૂલ્ય વર્ધિત, નામાંકિત શબ્દોમાં, અથવા વર્તમાન ભાવમાં, નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ માં માત્ર ૦.૩ ટકા વધવાનો અંદાજ છે, જે પાછલા નાણાકીય વર્ષમાં ૯.૨ ટકા હતો. આ ઘટાડો મુખ્યત્વે ફુગાવામાં તીવ્ર ઘટાડાને કારણે છે, જેના કારણે ઘણા પાકમાંથી ખેડૂતોની આવક પર અસર પડી છે.

નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ માં કૃષિ અને સંલગ્ન પ્રવૃત્તિઓ માટે નોમિનલ કુલ મૂલ્ય વધત વૃદ્ધિ માત્ર ૦.૩ ટકા રહેવાનો અંદાજ છે. આની વાસ્તવિક વૃદ્ધિ પર પણ નકારાત્મક અસર પડી રહી છે. આનું કારણ એ છે કે ફુગાવો નકારાત્મક છે. ખરીફ અને રવિ પાકને કારણે આ સિઝનમાં એકંદર કૃષિ ઉત્પાદન મજબૂત રહ્યું હતું. જોકે, ઘટતા ફુગાવાને કારણે કૃષિ ઉત્પાદન વધુ આવકમાં પરિણમ્યું નથી.

ડેટા દર્શાવે છે કે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ ના ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં (ઓક્ટોબરથી ડિસેમ્બર), કૃષિ અને સંલગ્ન પ્રવૃત્તિઓમાંથી કુલ મૂલ્યવર્ધિત વાસ્તવિક દ્રષ્ટિએ ૧.૪ ટકા વધવાનો અંદાજ છે, જ્યારે નોમિનલ દ્રષ્ટિએ ૧.૯ ટકા ઘટવાનો અંદાજ છે. આ નવી શ્રેણી અનુસાર છે.

 આટફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સને કારણે લાખો લોકો બેરોજગાર થઈ જશે તેવી વૈશ્વિક ચિંતાઓ વચ્ચે અમેરિકન ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેંક મોર્ગન સ્ટેનલીએ એક આશાવાદી અહેવાલ રજૂ કર્યો છે. રિપોર્ટ મુજબ, એઆઈ નોકરીઓ સમાપ્ત નહીં કરે, પરંતુ કામ કરવાની રીતમાં મોટું માળખાગત પરિવર્તન લાવશે. આવનારા સમયમાં એવી ઘણી ભૂમિકાઓ ઊભી થશે, જે આજે અસ્તિત્વમાં જ નથી. કર્મચારીઓએ તે માટે તૈયાર રહેવું પડશે.

રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે વરાળ યંત્ર, વીજળી, કમ્પ્યુટર અને ઇન્ટરનેટ જેવી ક્રાંતિકારી ટેકનોલોજી આવી ત્યારે પણ શરૂઆતમાં નોકરીઓ જવાની ભીતિ હતી. પરંતુ લાંબા ગાળે આ ટેકનોલોજીએ વધુ ઉચ્ચ કક્ષાની નોકરીઓ અને નવી તકો ઊભી કરી. એઆઈને કારણે પણ લેબર માર્કેટમાં ધડમૂળથી બદલાવ આવશે. મોર્ગન સ્ટેનલીના દાવા મુજબ, હવે આગામી દાયકાઓમાં કંપનીઓમાં નવી ભૂમિકાઓ વધી શકે છે. ચીફ એઆઈ ઓફિસર, એઆઈ ગવર્નન્સ એન્ડ એથિક્સ એક્સપર્ટ અને એઆઈ પર્સનલાઈઝેશન સ્ટ્રેટેજિસ્ટ જેવી નવી ભૂમિકાઓ ઊભી થશે. જ્યારે, હેલ્થટેક અને કમ્પ્યુટેશનલ જીનેટિક્સ પ્રોફેશનલ્સ આરોગ્ય ક્ષેત્રે એઆઈ આધારિત નિદાન કરશે.

કર્મચારીઓને સીધા હટાવવાને બદલે કંપનીઓ તેમને નવી ભૂમિકા આપશે. ૨ થી ૧૦ વર્ષનો અનુભવ ધરાવતા મધ્યમ સ્તરના પ્રોફેશનલ્સ માટે રી-ટ્રેનિંગની તકો વધશે. એન્ટ્રી-લેવલ કર્મચારીઓ માટે શરૂઆતનો સમય પડકારજનક રહી શકે છે, કારણ કે પ્રાથમિક કાર્યો ઝડપથી ઓટોમેટ થઈ રહ્યા છે.એઆઈ અપનાવનાર કંપનીઓની ઉત્પાદનક્ષમતામાં સરેરાશ ૧૧.૫ ટકાનો વધારો થયો છે. પરંતુ, તેની સાથે જ વૈશ્વિક ભરતીમાં ૪ ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો છે.