મહારાષ્ટ્રમાં મરાઠી ભાષાના ફરજિયાત જ્ઞાનને લઈને ચાલી રહેલા વિવાદ વચ્ચે મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસે ઓટો-રિક્ષા અને ટેક્સી ચાલકોને મોટી રાહત આપી છે. ચાલકોને હવે મૂળભૂત મરાઠી શીખવા માટે એક વર્ષનો સમય મળશે અને આ સમયગાળા દરમિયાન તેમની સામે ભાષાના નિયમના આધારે કોઈ કાર્યવાહી કરવામાં નહીં આવે.
મહારાષ્ટ્રમાં ઓટો-રિક્ષા, ટેક્સી અને એપ આધારિત કેબ ચાલકો માટે મરાઠી ભાષાનું કાર્યકારી જ્ઞાન ફરજિયાત બનાવવાના નિર્ણયને લઈને છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી રાજકીય અને કાનૂની વિવાદ ચાલી રહ્યો હતો. આ દરમિયાન મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસે 27 ઓગસ્ટે મહત્વપૂર્ણ જાહેરાત કરતાં જણાવ્યું કે ચાલકોને મરાઠી શીખવા માટે હવે એક વર્ષની મહેલત આપવામાં આવશે. આ સમયગાળા દરમિયાન ભાષા ન આવવાના કારણે તેમના વિરુદ્ધ કાર્યવાહી નહીં થાય.
ફડણવીસના જણાવ્યા અનુસાર, ઓટો-રિક્ષા અને ટેક્સી ચાલકોના પ્રતિનિધિઓએ તેમની સાથે મુલાકાત કરી હતી. પ્રતિનિધિઓએ મરાઠી શીખવાની જરૂરિયાતનો વિરોધ કર્યો નહોતો, પરંતુ એટલું જણાવ્યું હતું કે અલગ-અલગ ઉંમરના ચાલકો માટે ટૂંકા સમયગાળામાં ભાષા શીખવી મુશ્કેલ છે. ખાસ કરીને એવા લોકો પણ આ વ્યવસાયમાં છે જેમણે ઘણા વર્ષો પહેલાં પોતાનું ઔપચારિક શિક્ષણ છોડી દીધું છે.
તેથી તેમને વ્યવહારુ અથવા મૂળભૂત મરાઠી શીખવા માટે વધુ સમય આપવો જોઈએ તેવી માંગ કરવામાં આવી હતી.
એક વર્ષ દરમિયાન તાલીમ અને અભ્યાસ સામગ્રી પર ભાર
ફડણવીસે સ્પષ્ટ કર્યું કે આ એક વર્ષનો સમય માત્ર રાહત આપવા માટે નહીં, પરંતુ ચાલકોને મરાઠી શીખવવા માટે ઉપયોગમાં લેવામાં આવશે. સરકાર અને સંબંધિત સંગઠનો વિવિધ પ્રકારના વર્ગો શરૂ કરશે અને ચાલકોને સરળ મરાઠી શીખવા માટે જરૂરી અભ્યાસ સામગ્રી ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. મુખ્ય ઉદ્દેશ એવો છે કે મુસાફરો સાથે રોજિંદા વ્યવહારમાં જરૂરી વાતચીત ચાલકો સરળતાથી કરી શકે. અહીં નોંધવું જરૂરી છે કે સરકાર દ્વારા લાવવામાં આવેલો નિયમ મરાઠી ભાષામાં નિષ્ણાત બનવાની માગણી કરતો નથી, પરંતુ ‘working knowledge’ એટલે કે કામકાજ માટે જરૂરી વ્યવહારુ જ્ઞાન પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. સરકારનો તર્ક એવો રહ્યો છે કે ઓટો, ટેક્સી અને કેબ ચાલકો સીધા મુસાફરો સાથે સંપર્કમાં રહે છે, તેથી સ્થાનિક ભાષામાં મૂળભૂત સંવાદ કરવાની ક્ષમતા જાહેર પરિવહન સેવામાં ઉપયોગી બની શકે છે.
આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે મહારાષ્ટ્રના પરિવહન વિભાગે મરાઠી ભાષાના નિયમનો અમલ શરૂ કર્યો હતો. અગાઉ નિયમ મુજબ તપાસ દરમિયાન મરાઠીનું પૂરતું કાર્યકારી જ્ઞાન ન ધરાવતા ચાલકોને કારણદર્શક નોટિસ આપવામાં આવતી હતી અને તેમને ભાષા શીખવા માટે સમય આપવામાં આવતો હતો. નિયમના સતત ઉલ્લંઘન પર ડ્રાઇવિંગ અધિકાર અથવા બેજને સસ્પેન્ડ કરવાની અને પુનરાવર્તિત ઉલ્લંઘન પર વધુ કડક કાર્યવાહી કરવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી હતી.
