મહારાષ્ટ્ર સરકારે રાજ્યની તમામ શાળાઓમાં ધોરણ 1થી 10 સુધી મરાઠી ભાષા ભણાવવાનું ફરજિયાત કરી દીધું છે. શિક્ષણ વિભાગે આ અંગે એક વિસ્તૃત સરકારી આદેશ(GR) જાહેર કરીને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, જે શાળાઓ આ નિયમનું પાલન નહીં કરે તેમની સામે કડક પગલાં લેવામાં આવશે. ઉલ્લેખનીય છે કે, ‘મહારાષ્ટ્ર અનિવાર્ય શિક્ષણ અને મરાઠી ભાષા અધિગમ અધિનિયમ, 2020’ હેઠળ શૈક્ષણિક વર્ષ 2020-21થી જ મરાઠી વિષયને ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ હવે સરકાર તેને અમલી બનાવવા માટે વધુ કડક બની છે.

નવા નિયમો મુજબ, જો કોઈ શાળા આ આદેશનું ઉલ્લંઘન કરશે તો સૌ પ્રથમ તેને નોટિસ આપી 15 દિવસમાં ખુલાસો માંગવામાં આવશે. જો શાળાનો જવાબ સંતોષકારક નહીં હોય, તો તેને 1 લાખ રૂપિયા સુધીનો દંડ ફટકારવામાં આવશે અને આગામી શૈક્ષણિક વર્ષથી મરાઠી વિષય શરૂ કરવાનો આદેશ અપાશે. આટલું જ નહીં, જો શાળા વારંવાર સૂચના આપવા છતાં નિયમનો ભંગ ચાલુ રાખશે, તો તેની માન્યતા રદ કરવાની પ્રક્રિયા પણ હાથ ધરવામાં આવશે. આ મામલે શિક્ષણ કમિશનર ત્રણ મહિનામાં અંતિમ નિર્ણય લેશે, જેથી રાજ્યમાં માતૃભાષાના શિક્ષણને અસરકારક બનાવી શકાય.

બીજી તરફ, મહારાષ્ટ્ર સરકારે ટેક્સી અને રિક્ષા ચાલકો માટે પણ મરાઠી ભાષાની જાણકારી હોવી ફરજીયાત બનાવી છે, જેને લઈને હવે રાજકારણ ગરમાયું છે. કોંગ્રેસ નેતા હુસૈન દલવાઈએ સરકારના આ નિર્ણયની આકરી ટીકા કરતા જણાવ્યું છે કે, આવા નિયમો ગરીબ વર્ગના લોકોને પરેશાન કરવા માટે લાવવામાં આવ્યા છે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો છે કે આ માત્ર રિક્ષા અને ટેક્સી ચાલકો પાસેથી પૈસા પડાવવાનું એક સાધન છે. આમ, ભાષાના મુદ્દે મહારાષ્ટ્રમાં હવે વહીવટી કડકાઈની સાથે રાજકીય વિવાદ પણ વકર્યો છે.

સોનિયા ગાંધી વિરુદ્ધ મતદાર યાદીમાં ગેરકાયદેસર રીતે નામ નોંધાવવા બદલ ચાલી રહેલા કેસમાં દિલ્હીની રાઉઝ એવન્યુ કોર્ટે મહત્ત્વનો આદેશ આપ્યો છે. શનિવારે થયેલી સુનાવણી દરમિયાન કોર્ટે સોનિયા ગાંધીના વકીલને એક સપ્તાહની અંદર આ મામલે જવાબ રજૂ કરવા જણાવ્યું છે. બીજી તરફ, અરજીકર્તા તરફથી તમામ દલીલો પૂર્ણ થઈ ચૂકી છે અને તેમણે કોર્ટ પાસે ચૂંટણી પંચનો રિપોર્ટ રજૂ કરવાની પરવાનગી પણ માંગી છે. હવે આ મામલે આગામી સુનાવણી 16 મેના રોજ હાથ ધરવામાં આવશે.

આ સમગ્ર વિવાદ સોનિયા ગાંધીની નાગરિકતા અને મતદાર યાદીમાં તેમના નામની નોંધણી સાથે જોડાયેલો છે. અરજીકર્તા વિકાસ ત્રિપાઠીનો આરોપ છે કે સોનિયા ગાંધીને ભારતની નાગરિકતા 1983માં મળી હતી, પરંતુ તેમનું નામ તે પહેલા જ એટલે કે 1980માં દિલ્હીની મતદાર યાદીમાં ખોટી રીતે સામેલ કરી દેવામાં આવ્યું હતું. દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે 1980માં નામ જોડાયા બાદ 1982માં તેને હટાવી દેવાયું હતું અને ફરીથી 1983માં જોડવામાં આવ્યું હતું.

અરજીકર્તાએ આક્ષેપ કર્યો છે કે તે સમયે રાજકીય પ્રભાવ અને છેતરપિંડી દ્વારા આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવી હતી, તેથી સોનિયા ગાંધી વિરુદ્ધ ગુનાહિત કેસ નોંધવો જોઈએ. સોનિયા ગાંધીના વકીલે આ આરોપોના બચાવમાં કેટલાક પુરાવા રજૂ કરવા માટે સમય માંગ્યો છે. અગાઉ સપ્ટેમ્બર 2025માં પણ આ મામલે સુનાવણી થઈ હતી અને હવે કોર્ટ એ તપાસી રહી છે કે નાગરિકતા મળ્યા પહેલા તેમનું નામ યાદીમાં કેવી રીતે આવ્યું.

છેલ્લા ઘણા સમયથી રશિયા-યુક્રેન વચ્ચે યુદ્ધ ચાલી રહ્યું છે. હવે એક ભારતીય યુવક આ યુદ્ધની ભેટ ચઢી ગયો છે. હરિયાણાના રેવાડી જિલ્લાના કાઠુવાસ ગામમાં શુક્રવારે તે સમયે માતમ છવાઈ ગયો જ્યારે એમબીએ (MBA)ના અભ્યાસ માટે રશિયા ગયેલા 22 વર્ષીય અંશુનો મૃતદેહ તાબૂતમાં વતન પહોંચ્યો. ગામના સ્મશાનઘાટ પર કટર મશીન વડે તાબૂતને ખોલવામાં આવ્યું. તાબૂતમાં અંશુના પાર્થિવ દેહની સાથે-સાથે રશિયન સેનાનો યુનિફોર્મ અને બૂટ પણ મોકલવામાં આવ્યા હતા, જેને જોઈને ગ્રામજનો સ્તબ્ધ થઈ ગયા હતા. મૃતક યુવકના પિતાએ ગંભીર આક્ષેપ કરતા કહ્યું કે, એજન્ટોએ અંશુને છેતરીને રશિયન આર્મીમાં ભરતી કરાવી દીધો હતો અને તેને રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધના મેદાનમાં મોકલી આપ્યો હતો, જ્યાં તેનું મોત નીપજ્યું છે.

જે દીકરાને પિતાએ આંખોમાં સોનેરી ભવિષ્યના સપનાઓ સજાવીને અભ્યાસ માટે વિદેશ મોકલ્યો હતો, તેની અર્થી ઉઠતી જોઈને આખું ગામ હિબકે ચડ્યું હતું. અંશુના અંતિમ સંસ્કાર વખતે સ્મશાનમાં ગમગીની વ્યાપી ગઈ હતી. મોટા ભાઈ મોહિતે ભીની આંખે અંશુની ચિતાને મુખાગ્નિ આપી હતી. લોકોનું કહેવું છે કે, આ માત્ર એક અકસ્માત નથી, પરંતુ તે એજન્ટોનું પૂર્વયોજિત કાવતરું છે, જેમણે શિક્ષણના બહાને એક હોનહાર વિદ્યાર્થીને છેતરીને રશિયન સેનામાં ભરતી કરાવીને મોતના મોરચે ઝોંકી દીધો.

પરિવહન વિભાગમાં ફરજ બજાવતા પિતા રાકેશ કુમારે જણાવ્યું કે, અંશુ બીએ (BA) પૂર્ણ કર્યા બાદ MBAનું સપનું લઈને 30 એપ્રિલ 2025ના રોજ સ્ટડી વિઝા પર રશિયા ગયો હતો. શરૂઆતના થોડા મહિના તેણે કોલેજમાં અભ્યાસ પણ કર્યો હતો, પરંતુ ત્યારબાદ તે એજન્ટોની જાળમાં ફસાઈ ગયો હતો. એજન્ટોએ સપ્ટેમ્બર 2025માં અંશુને જબરદસ્તીથી રશિયન સેનામાં ભરતી કરાવી દીધો હતો. અંશુએ છેલ્લે 18 ઓક્ટોબર 2025ના રોજ ઘરે વાત કરી હતી. તેણે જણાવ્યું હતું કે, હું સપ્ટેમ્બર મહિનાથી સેનામાં જોડાઈ ચૂક્યો છું અને હવે હું યુદ્ધ માટે યુક્રેનની ‘ફર્સ્ટ લાઈન’માં જઈ રહ્યો છું અને હવે થોડા દિવસો પછી જ વાત થઈ શકશે.

આ ઘટનાથી કાઠુવાસ ગામના રાકેશ કુમારના પરિવાર પર જાણે આભ તૂટી પડ્યું છે. કારણ કે, રાકેશ કુમારની પત્નીનું પણ નિધન થઈ ચૂક્યું છે. ત્રણ ભાઈ-બહેનોમાં અંશુ સૌથી નાનો અને સૌનો લાડકો હતો. પિતાએ પોતાની આજીવનની જમા-પૂંજી એકઠી કરી અંશુને રશિયા ભણવા મોકલ્યો હતો, જેથી તે મોટો માણસ બની પરિવારનું નામ રોશન કરે. પરંતુ, કમનસીબે ઘરે પરત ફરી તો માત્ર તેની યાદો અને તાબૂત. ગામલોકોનું કહેવું છે કે, સરકારે આ એજન્ટો પર કડક કાર્યવાહી કરવી જોઈએ, જે નિર્દોષ યુવાનોને શિક્ષણના બહાને વિદેશ બોલાવી મોતની ખાઈમાં ધકેલી રહ્યા છે. રશિયા ગયેલા હરિયાણાના અન્ય સાત યુવાનો હજુ પણ ગુમ હોવાનું જાણવા મળ્યું છે, જેના કારણે અનેક પરિવારોના જીવ અધ્ધર છે.

• પ્રાપ્ત માહિતી પ્રમાણે ફોન પર વાતચીત થયાના થોડા જ સમય પછી અંશુનું મોત થઈ ગયું હતું, પરંતુ પરિવાર છ મહિના સુધી અજાણ રહ્યો. 2 એપ્રિલેના રોજ દેશના વિદેશ મંત્રી સાથે મુલાકાત થઈ હતી.
• 4 એપ્રિલ 2026ના રોજ પિતા રાકેશ કુમારને રશિયાના મોસ્કોથી ફોન આવ્યો હતો, જેમાં તેમને જણાવવામાં આવ્યું કે અંશુનું મોત થઈ ચૂક્યું છે અને તેનો મૃતદેહ મળી આવ્યો છે અને તેને ભારત મોકલવામાં 10થી 15 દિવસ લાગશે.
• 16 એપ્રિલના રોજ સૂચના મળી કે મૃતદેહ શુક્રવારે દિલ્હી એરપોર્ટ આવી રહ્યો છે. શુક્રવારે સવારે દિલ્હીથી મૃતદેહ લીધા બાદ પરિવાર 10 વાગ્યે ગામના સ્મશાન ઘાટમાં તેમનો અંતિમ સંસ્કાર કર્યો.