આજે બ્રિક્સ સમિટના અંતિમ દિવસે અનેક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવામાં આવશે. સમિટના પહેલા દિવસે ભારતે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે હાલમાં બ્રિક્સ દેશો માટે સામાન્ય ચલણ બનાવવાનો કોઈ પ્રસ્તાવ નથી. જોકે, વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે બ્રિક્સ સભ્ય દેશો વચ્ચે સ્થાનિક ચલણમાં પરસ્પર વેપાર અને ચુકવણીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ચર્ચા ચાલી રહી છે.
આ પહેલનો ઉદ્દેશ સભ્ય દેશો વચ્ચે વેપારને સરળ બનાવવા અને વ્યવહાર ખર્ચ ઘટાડવાનો છે. તેથી, હાલમાં સામાન્ય ચલણને બદલે તેમના સંબંધિત રાષ્ટ્રીય ચલણોમાં વેપાર અને ચુકવણીને પ્રોત્સાહન આપવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવી રહ્યું છે.
આજે બ્રિક્સ સમિટનો અંતિમ દિવસ છે. આ બેઠક દરમિયાન એક ખુલ્લી બેઠક યોજાશે, જેમાં બ્રિક્સ સભ્ય દેશો અને આમંત્રિત દેશોના નેતાઓ ભાગ લેશે. બેઠકમાં બ્રિક્સના ભવિષ્ય, વૈશ્વિક પડકારો, આર્થિક સહયોગ અને અન્ય મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થવાની અપેક્ષા છે. ખુલ્લી બેઠક બાદ, વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી ચારેય દેશોના નેતાઓ સાથે અલગ-અલગ દ્વિપક્ષીય બેઠકો કરશે. આ બેઠકોમાં પરસ્પર સંબંધો અને સહયોગ સંબંધિત મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થશે.
નવી દિલ્હી ઘોષણાપત્ર મંજૂર
બ્રિક્સ દેશોએ શનિવારે તેમના સમિટ દરમિયાન નવી દિલ્હી ઘોષણાપત્રને મંજૂરી આપી. આ નિવેદનમાં અનેક આંતરરાષ્ટ્રીય મુદ્દાઓ પર એક સામાન્ય સ્થિતિની રૂપરેખા આપવામાં આવી છે. આ ઘોષણામાં રશિયા અને ચીન સહિત BRICS દેશો સાથે મળીને પહેલગામ આતંકવાદી હુમલાની નિંદા કરવામાં આવી હતી અને આતંકવાદ સામે સામૂહિક કાર્યવાહી અને આતંકવાદી સહાય નેટવર્કને તોડી પાડવાનું વચન આપવામાં આવ્યું હતું.
આતંકવાદી ભંડોળ અને સલામત આશ્રયસ્થાનોને મજબૂત બનાવવું
BRICS દેશોએ આતંકવાદ વિરોધી પ્રયાસોને વધુ મજબૂત બનાવવા પર ભાર મૂક્યો હતો. તેઓએ આતંકવાદીઓને ભંડોળ પૂરું પાડવાનું બંધ કરવા અને તેમને સલામત આશ્રયસ્થાનો પૂરા પાડનારાઓ સામે કાર્યવાહી કરવા પર પણ ભાર મૂક્યો હતો. આ વલણ એવા સમયે મહત્વપૂર્ણ છે જ્યારે પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ ચાલુ છે અને આ ક્ષેત્રના વિવિધ દેશો ઘણા મુદ્દાઓ પર અલગ અલગ વલણ ધરાવે છે.
PM મોદીના નિવેદનના 5 મુખ્ય મુદ્દાઓ
- આગામી 20 વર્ષ માટે નવો એજન્ડા
PM મોદીએ આગામી 20 વર્ષ માટે નવો BRICS એજન્ડા ઘડવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો. તેમણે જમીન પર નિર્ણયો લાગુ કરવા માટે કાયમી પદ્ધતિ સ્થાપિત કરવાની જરૂરિયાત પર પણ ભાર મૂક્યો હતો.
- નિયમ-નિર્માણમાં ગ્લોબલ સાઉથની ભાગીદારી
વડાપ્રધાનએ જણાવ્યું હતું કે ગ્લોબલ સાઉથ અને વિકાસશીલ દેશોને AI, સાયબરસ્પેસ, અવકાશ અને બાયોટેકનોલોજી જેવા ક્ષેત્રોમાં નિયમ-નિર્માણમાં સમાન ભાગીદારી હોવી જોઈએ.
- ભવિષ્ય માટે યુવાનોને તૈયાર કરવા પર ભાર
પીએમ મોદીએ યુવા રાજદ્વારીઓ અને નીતિ નિર્માતાઓને વાટાઘાટો અને કાયદામાં તાલીમ આપવાનું સૂચન કર્યું. આનો હેતુ તેમને ભવિષ્યના વૈશ્વિક નેતૃત્વ માટે તૈયાર કરવાનો છે.
- નાવિકો માટે કટોકટી નેટવર્ક
વડાપ્રધાનએ મુશ્કેલીમાં મુકાયેલા નાવિકોને મદદ કરવા માટે દેશો વચ્ચે એક કટોકટી નેટવર્ક બનાવવાનું આહ્વાન કર્યું. આનાથી નાવિકોને તબીબી સારવાર, તેમના પરિવારો સાથે સંપર્ક અને જરૂર પડ્યે સુરક્ષિત સ્થળાંતરની સુવિધા મળશે.
- ‘ભવિષ્ય દરેકનું છે, નિર્ણયો દરેકના છે’
પીએમ મોદીએ વૈશ્વિક વ્યવસ્થામાં તમામ દેશોની ભાગીદારી પર ભાર મૂકતા કહ્યું કે જો વિશ્વનું ભવિષ્ય વહેંચાયેલું છે, તો બધા દેશોને તે નક્કી કરવાનો અધિકાર હોવો જોઈએ.
આર્થિક સહયોગની સાથે બ્રિક્સનો સુરક્ષા એજન્ડા પણ વિસ્તરી રહ્યો છે.
નવી દિલ્હી ઘોષણાપત્ર અને સમિટમાં ચર્ચાઓ સૂચવે છે કે બ્રિક્સનો એજન્ડા ફક્ત આર્થિક સહયોગ પૂરતો મર્યાદિત નથી. સ્થાનિક ચલણોમાં વેપારને પ્રોત્સાહન આપવા ઉપરાંત, સભ્ય દેશોએ આતંકવાદ, આતંકવાદી ભંડોળ અને વૈશ્વિક સુરક્ષા જેવા મુદ્દાઓ પર પણ એક સામાન્ય વલણ શેર કર્યું. હવે બધાની નજર સમિટના અંતિમ દિવસે યોજાનારી બેઠકો પર રહેશે, ખાસ કરીને પીએમ મોદીની ચાર વિશ્વ નેતાઓ સાથેની દ્વિપક્ષીય વાટાઘાટો પર.
