ધનતેરસના પાવન પર્વ સાથે જ દિવાળીના તહેવારોની શરૂઆત થઈ જાય છે. આ દિવસે વિશેષ રૂપથી માતા લક્ષ્મી અને ભગવાન ધન્વંતરિની પૂજા કરવામાં આવે છે અને ઘરમાં નવી વસ્તુઓ જેમ કે સોનું, ચાંદી, પિત્તળ, સ્ટીલ કે તાંબાના વાસણો ખરીદીને લાવવાની પરંપરા છે. જોકે, પૂજા માટે ઘરમાં રાખેલા જૂના ચાંદીના વાસણો (જેમ કે થાળી, વાટકી કે પૂજાનો લોટો) લાંબા સમય સુધી પડ્યા રહેવાને કારણે ઓક્સિડાઇઝ થઈને કાળા પડી જતા હોય છે. આવા વાસણોને વધુ પડતા ઘસ્યા કે રગડ્યા વિના રસોડાની સામાન્ય સામગ્રીથી સરળતાથી નવા જેવા ચમકાવી શકાય છે.
ચાંદીના વાસણો ચમકાવવાની સરળ ઘરેલું રીતો
યોગ્ય સામગ્રીનો ઉપયોગ કરવાથી ચાંદીના વાસણોને કલાકો સુધી ઘસવાની જરૂર પડતી નથી અને તે મિનિટોમાં સાફ થઈ જાય છે:
વિનેગર અને બેકિંગ સોડા: એક વાસણમાં વિનેગર અને બેકિંગ સોડાને સારી રીતે મિક્સ કરી લો. ત્યારબાદ એક સ્વચ્છ સુતરાઉ કપડું આ મિશ્રણમાં બોળીને તેનાથી ચાંદીના વાસણોને હળવા હાથે લૂછીને સાફ કરો. આ ઉપાયથી વાસણો પર જામેલો કાળો ડાઘ અને ગંદકી સરળતાથી દૂર થઈ જાય છે અને વાસણોમાં નવી ચમક આવે છે.
મીઠું અને લીંબુ: સાદા સફેદ મીઠામાં તાજો લીંબુનો રસ ઉમેરી મિશ્રણ તૈયાર કરો. ત્યારબાદ લીંબુના અડધા ફાડિયાને આ મિશ્રણમાં બોળીને ચાંદીના વાસણો પર હળવેથી ઘસો. લીંબુમાં રહેલા કુદરતી એસિડ અને મીઠાના મિશ્રણથી ચાંદીનો કાળો રંગ સહેલાઈથી સાફ થઈ જાય છે.
એલ્યુમિનિયમ ફોઇલ અને બેકિંગ સોડા: સોનીની જેમ જ ઘરે બેઠા ચાંદીના વાસણો ચમકાવવા માટે આ પદ્ધતિ સૌથી અસરકારક માનવામાં આવે છે. એક મોટા વાસણ કે ટબમાં અંદરની તરફ એલ્યુમિનિયમ ફોઇલ પાથરી દો અને તેમાં 2 ચમચી બેકિંગ સોડા તથા ઉકળતું ગરમ પાણી ઉમેરો. પાણી એટલું હોવું જોઈએ જેમાં ચાંદીના વાસણો સંપૂર્ણપણે ડૂબી શકે. તેમાં થતી રાસાયણિક પ્રક્રિયાને કારણે ચાંદીનો તમામ કાળો થર ઉતરી જાય છે અને વાસણો એકદમ નવા જેવા ચમકી ઊઠે છે.
રોજિંદા ઉપયોગ અને પૂજા દરમિયાન કાળજી રાખવાની બાબતો
જો તમે રોજિંદા જીવનમાં કે પૂજામાં ચાંદીના વાસણોનો ઉપયોગ કરતા હોવ તો કેટલીક બાબતોનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે:
ગ્લવ્ઝ પહેરીને સફાઈ: રોજિંદા વપરાશમાં લેવાતા ચાંદીના વાસણો સાફ કરતી વખતે હાથમાં પાતળા ગ્લવ્ઝ પહેરવા હિતાવહ છે, કારણ કે હાથનું કુદરતી તેલ અને પરસેવો ચાંદીના વાસણોને ઝડપથી કાળા પાડે છે.
પૂજા સામગ્રી તરત હટાવો: પૂજા દરમિયાન ચાંદીની થાળી કે વાટકી પર ફૂલ, કંકુ કે ચંદન પડે તો તેને સુકાવા દેવાને બદલે તરત જ સાફ કરી લો, જેથી તેના કાયમી ડાઘ ન પડે.
બ્રશનો યોગ્ય ઉપયોગ: વાસણોની ઝીણી કોતરણી કે એવી ખૂણાવાળી જગ્યાઓ જ્યાં કપડું સરળતાથી ન પહોંચી શકે, ત્યાં સફાઈ માટે સોફ્ટ ટૂથબ્રશનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ.
