દિલ્હી-એનસીઆરમાં પ્રદૂષણને કાબૂમાં લેવા માટે, કમિશન ફોર એર ક્વોલિટી મેનેજમેન્ટ (CAQM) એ કડક નિર્ણય લીધો છે. કમિશનની નવી માર્ગદર્શિકા અનુસાર, 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી, દિલ્હીમાં 3,500 કિલોથી ઓછા વજનવાળા નવા હળવા માલ વાહનો (LGV) માટે ત્રણેય ઇંધણ સંચાલિત મોડેલ – પેટ્રોલ, ડીઝલ અને CNG – ની નોંધણી પર સંપૂર્ણપણે પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવશે. 1 જાન્યુઆરી, 2027 પછી, રાજધાનીમાં ફક્ત ઇલેક્ટ્રિક વાણિજ્યિક વાહનોને નોંધણી કરાવવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.

નવા નિર્દેશ હેઠળ, 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી, દિલ્હીમાં 3,500 કિલો (N1 શ્રેણી) કરતા ઓછા વજનવાળા કોઈપણ નવા CNG, ડીઝલ અથવા પેટ્રોલ હળવા માલ વાહનો (LGV) ની નોંધણી કરવામાં આવશે નહીં. આ પ્રતિબંધો 1 જુલાઈ, 2027 થી ગુરુગ્રામ, ફરીદાબાદ, સોનીપત, ગાઝિયાબાદ અને ગૌતમ બુદ્ધ નગરના NCR જિલ્લાઓમાં પણ લાગુ થશે. N1 એ માલ વહન કરતા મોટર વાહનનો ઉલ્લેખ કરે છે જેનો કુલ વાહન વજન 3,500 કિલોથી વધુ ન હોય.

બુધવારે CAQM ના અધ્યક્ષ રાજેશ વર્માની અધ્યક્ષતામાં મળેલી બેઠકમાં, કમિશને દિલ્હી-NCR માં સ્વચ્છ-ચાલતા LGV (હળવા વાણિજ્યિક વાહનો) ની નોંધણી ફરજિયાત બનાવવાને મંજૂરી આપી. દિલ્હી-NCR માં PM2.5 ઉત્સર્જનમાં વાહનોના નોંધપાત્ર યોગદાન અને LGV માંથી ઉચ્ચ કણોના ઉત્સર્જનને ધ્યાનમાં રાખીને આ પગલું લેવામાં આવ્યું હતું.

CAQM એ N2 LGV ની નોંધણી પર પણ પ્રતિબંધોની જાહેરાત કરી, જે 3,500 કિગ્રા અને 7,500 કિગ્રા વચ્ચે મહત્તમ કુલ વાહન વજન ધરાવતા વાહનો છે. 1 જાન્યુઆરી, 2028 થી, દિલ્હીમાં ફક્ત ઇલેક્ટ્રિક N2 LGV ને નોંધણી માટે મંજૂરી આપવામાં આવશે. આ પ્રતિબંધ 1 જુલાઈ, 2028 થી ગુરુગ્રામ, ફરીદાબાદ, સોનીપત, ગાઝિયાબાદ અને ગૌતમ બુદ્ધ નગરમાં અને 1 જાન્યુઆરી, 2029 થી બાકીના NCR માં લાગુ કરવામાં આવશે.

આ પગલું દિલ્હીની નવી ઇલેક્ટ્રિક વાહન નીતિને અનુસરે છે. આ નીતિ હેઠળ, 30 જુલાઈ, 2026 ના રોજ એક નિયમ જારી કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં એવી જોગવાઈ કરવામાં આવી હતી કે 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી રાષ્ટ્રીય રાજધાનીમાં નવા નોંધણી માટે ફક્ત ઇલેક્ટ્રિક N1 શ્રેણીના માલવાહક વાહનોને જ મંજૂરી આપવામાં આવશે. આ CAQM નિર્દેશ આ સંક્રમણ યોજનાને NCRના અન્ય મુખ્ય જિલ્લાઓમાં વિસ્તૃત કરે છે. આનો ઉદ્દેશ્ય વાણિજ્યિક વાહનોથી પ્રદૂષણ ઘટાડવાનો અને સમગ્ર પ્રદેશમાં હવાની ગુણવત્તા સુધારવાનો છે.

ભારતમાં સસ્તા LPG માટે પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે, જેના ભાગરૂપે ઇન્ડિયન ઓઇલે 2027માં LPG આયાત કરવા માટે અલ્જીરિયાની સોનાટ્રેક સાથે કરાર કર્યો છે. આ કરાર હેઠળ ઇન્ડિયન ઓઇલ એક મોટા ગેસ કેરિયર દ્વારા દર મહિને આશરે 45,000થી 55,000 મેટ્રિક ટન LPG આયાત કરશે. ભારતની સૌથી મોટી રિફાઇનરી કંપની ઇન્ડિયન ઓઇલ કોર્પોરેશન (IOC)એ તેના LPG પુરવઠાને મજબૂત બનાવવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભર્યું છે. આ પગલાથી માત્ર સ્થાનિક LPG સિલિન્ડરો પર દબાણ ઓછું થશે નહીં પરંતુ આયાત માટે મધ્ય પૂર્વ પર નિર્ભરતા પણ ઓછી થશે.

સસ્તા LPG માટે શું લેવાયો નિર્ણય ?

રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, ઇન્ડિયન ઓઇલે 2027માં LPG આયાત કરવા માટે અલ્જેરિયાની સોનાટ્રેક સાથે કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપ્યું છે. સૂત્રોને ટાંકીને, અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે આ કરાર હેઠળ, ઇન્ડિયન ઓઇલ મોટા ગેસ કેરિયર્સ દ્વારા માસિક આશરે 45,000થી 55,000 મેટ્રિક ટન LPG આયાત કરશે. 

શિપમેન્ટમાં મુખ્યત્વે પ્રોપેન અને બ્યુટેનનું મિશ્રણ હશે, જેનો ભારતમાં રસોઈ માટે વ્યાપકપણે ઉપયોગ થાય છે. સૂત્રો એ પણ સૂચવે છે કે રાજ્ય માલિકીના રિટેલર્સ ઇન્ડિયન ઓઇલ, હિન્દુસ્તાન પેટ્રોલિયમ અને ભારત પેટ્રોલિયમે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાંથી LPG આયાત કરવા માટે સંયુક્ત ટેન્ડર બહાર પાડી શકે છે.

ઓછા ભાવે LPG આયાત કરવા તૈયારી 

એક સૂત્રએ રોઇટર્સને જણાવ્યું હતું કે ઇન્ડિયન ઓઇલનો અગાઉ સોનાટ્રેક સાથે ટર્મ એગ્રીમેન્ટ હતો, પરંતુ બાદમાં તેણે તેનું ખરીદી ધ્યાન મધ્ય પૂર્વ તરફ વાળ્યું. બીજા એક સૂત્રએ જણાવ્યું હતું કે અલ્જેરિયન LPGના ભાવ સાઉદી અરામકોના કરારના ભાવ કરતા ઓછા છે. વધુમાં ઇન્ડિયન ઓઇલના આ કંપની સાથેના કરારમાં ફ્રી-ઓન-બોર્ડ (FOB) ધોરણે કાર્ગો ઉપાડવાનો સમાવેશ થાય છે. 

આનો અર્થ એ થયો કે એકવાર કાર્ગો જહાજ પર લોડ થઈ જાય, પછીના દરિયાઈ પરિવહન અને સંકળાયેલા જોખમો ખરીદનારની જવાબદારી બની જાય છે. મતલબ કે ઇન્ડિયન ઓઇલ ઓછા ભાવે LPG આયાત કરવા માટે તૈયારી કરી રહ્યું છે. 

મધ્ય પૂર્વ પર નિર્ભરતા ઘટાડવાના પ્રયાસો

ભારત લાંબા સમયથી તેની LPG જરૂરિયાતોના નોંધપાત્ર ભાગ માટે મધ્ય પૂર્વ પર આધાર રાખે છે. જો કે, તાજેતરના મહિનાઓમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં સપ્લાય વિક્ષેપોએ ચિંતાઓ ઉભી કરી છે. આ સમયગાળા દરમિયાન ભારતે LPG ઉપલબ્ધતા જાળવવા માટે સપ્લાય મેનેજમેન્ટ અને રેશનિંગ જેવા પગલાં લેવા પડ્યા હતા. આ કટોકટીને કારણે ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં પણ વધારો થયો. વધુમાં બુકિંગ અને ડિલિવરી સંબંધિત નિયમો કડક બનાવવામાં આવ્યા. હવે સરકાર અને ઓઈલ કંપનીઓ વિવિધ દેશોમાં LPG આયાત સ્ત્રોતોને વૈવિધ્યીકરણ કરવાના પ્રયાસો કરી રહી છે.

પંજાબ વિધાનસભા ચૂંટણી માટે ભારતીય જનતા પાર્ટી (ભાજપ) અને શિરોમણી અકાલી દળ (એસએડી) વચ્ચે ગઠબંધનની શક્યતા અંગે ફરી એકવાર ચર્ચાઓ તેજ બની છે. શિરોમણી અકાલી દળના નેતા અને ભટિંડાના સાંસદ હરસિમરત કૌર બાદલના એક નિવેદનથી બંને પક્ષોના પુનઃમિલનની અટકળોને વેગ મળ્યો છે.

હરસિમરત બાદલ પંજાબના વિકાસ વિશે વાત કરે છે
હરસિમરત કૌર બાદલે શિરોમણી અકાલી દળના ભૂતપૂર્વ પ્રમુખ સંત હરચંદ સિંહ લોંગોવાલની પુણ્યતિથિ નિમિત્તે આયોજિત કાર્યક્રમમાં સંગરુરમાં સભાને સંબોધિત કરી હતી. આ કાર્યક્રમ દરમિયાન, તેમણે પંજાબના વિકાસ અને કેન્દ્ર સરકારના સમર્થન વિશે વાત કરી હતી.

“રાજ્યમાં મોટા વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સનો પાયો નાખવામાં આવશે.”

તેમણે કહ્યું, “તમે એક કુશળ યુનિવર્સિટીની માંગ કરી છે. આ નાની પહેલ છે. ગુરુ સાહેબના આશીર્વાદથી, જો ભૂતકાળની જેમ, દિલ્હીથી પંજાબ સુધી વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સ લાવવાના કરારો થાય છે, તો રાજ્યમાં મોટા વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સનો પાયો નાખવામાં આવશે.” સંભવિત કરારના સંકેતો
જોકે, હરસિમરત કૌર બાદલે ભાજપ અને શિરોમણી અકાલી દળ વચ્ચે સંભવિત ગઠબંધન અંગે કોઈ સીધી જાહેરાત કરી ન હતી. તેમણે આ મુદ્દા પર વિગતવાર બોલવાનું ટાળ્યું, એમ કહીને કે જાહેરાત કરવાનું તેમનું કામ નથી અને સમય આવશે ત્યારે બધું જ જનતા સમક્ષ જાહેર કરવામાં આવશે. તેમના નિવેદનને ભાજપ અને અકાલી દળ વચ્ચે સંભવિત રાજકીય કરારના સંકેત તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે.

“આ લોકોને પંજાબ પ્રત્યે કોઈ લગાવ કે સહાનુભૂતિ નથી”
તેમણે કહ્યું કે ઇતિહાસ સાક્ષી છે કે જ્યારે પણ શિરોમણી અકાલી દળે પંજાબમાં શાંતિ અને સુમેળ માટે કામ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો છે, ત્યારે ઘણા નાના જૂથોને આપણને નબળા પાડવા માટે ખીલવા દીધા છે. આ “બહારના લોકો” દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે જેમને પંજાબ પ્રત્યે કોઈ લગાવ કે સહાનુભૂતિ નથી. તેઓ ફક્ત આપણને લૂંટવા અને શાસન કરવા માંગે છે.

મુંબઈની લાઈફ લાઇન ગણાતી લોકલ ટ્રેનમાં ગુરુવારે બપોરે સીટને લઈને થયેલા વિવાદ બાદ ચર્ચગેટ-બોરીવલી લોકલ ટ્રેનમાંથી એક દિવ્યાંગ મુસાફરને ધક્કો મારવામાં આવ્યો હોવાની ચોંકાવનારી ઘટના બની છે. આ ઘટના બાન્દ્રા અને માહિમ રેલવે સ્ટેશન વચ્ચે બની હતી. ભાભા હૉસ્પિટલમાં સારવાર દરમિયાન ગંભીર રીતે ઘાયલ થયેલા પીડિત મુસાફરનું મૃત્યુ થયું હતું. બાન્દ્રા ખાતેની આરપીએફ પોસ્ટ અનુસાર, આ ઘટના 20 ઑગસ્ટ, 2026 ના રોજ બપોરે 1:22 વાગ્યે બની હતી. ચર્ચગેટ-બોરીવલી સ્લો લોકલ ટ્રેન (નંબર 90467) માહિમ અને બાન્દ્રા વચ્ચે 14/03 કિલોમીટર નજીકથી પસાર થઈ રહી હતી. દિવ્યાંગ વ્યક્તિઓ માટે અનામત રાખવામાં આવેલા કોચમાં બે મુસાફરો વચ્ચે સીટને લઈને વિવાદ થયો હતો. પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, આ વિવાદ દરમિયાન એક મુસાફરે બીજા મુસાફરને ધક્કો માર્યો હોવાનો આરોપ છે. ઘાયલ મુસાફરની ઓળખ 62 વર્ષીય કેજીતન પાલ ડૅનિસ પીરિસ તરીકે થઈ છે, જે મુંબઈના સાંતાક્રુઝ પૂર્વના રહેવાસી છે.

હૉસ્પિટલમાં સારવાર દરમિયાન મૃત્યુ
ઘટનાની માહિતી મળતાં, GRP કર્મચારીઓ અને રેલવે સ્ટાફની એક ટીમ ઘટનાસ્થળે પહોંચી. સબ-ઇન્સ્પેક્ટર અરુણ કુમાર પાંડેની આગેવાની હેઠળ GRP ટીમે ઘાયલ મુસાફરને બેભાન અવસ્થામાં જોયો. તેમને બપોરે 2:45 વાગ્યે બાન્દ્રા પશ્ચિમની ભાભા હૉસ્પિટલમાં લઈ જવામાં આવ્યા હતા. તેમની હાલત ગંભીર હોવાનું જાણવા મળ્યું હતું, અને સારવાર દરમિયાન તેમનું મૃત્યુ થયું હતું. પોલીસે જણાવ્યું હતું કે મુસાફરો કોચ 1508C માં મુસાફરી કરી રહ્યા હતા. સાથી મુસાફરોએ રેલવે સ્ટાફને જાણ કરી હતી કે એક વ્યક્તિએ બાન્દ્રા તરફ જતી ટ્રેનમાં બીજા મુસાફરને ધક્કો માર્યો હતો.

આરોપીની અટકાયત
ઘટના બાદ, બાન્દ્રા રેલવે પોલીસે 48 વર્ષીય અમજદ સફરુદ્દીન શેખની અટકાયત કરી હતી. પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, તે ચર્ચગેટ પૂર્વમાં ચર્ચગેટ દરગાહ પાસે ફૂટપાથ પર રહે છે. પ્રાથમિક પૂછપરછ દરમિયાન, શેખે પોલીસને જણાવ્યું કે તેને લાગ્યું કે કોઈ કાગડો કોચમાં ઘૂસી રહ્યો છે. કાગડાને બળજબરીથી બહાર કાઢવાના પ્રયાસ દરમિયાન, તેને ધક્કો પીડિતને લાગતા ટે ટ્રેનમાંથી નીચે પડી ગયો. પોલીસે ભારતીય ન્યાય સંહિતાની કલમ ૧૦૩ હેઠળ કાર્યવાહી શરૂ કરી છે. બાન્દ્રા જીઆરપીએ કેસ નોંધ્યો છે (સીઆર નં. ૨૦૭/૨૬). આ કેસ ૨૦ ઑગસ્ટ, ૨૦૨૬ ના રોજ નોંધવામાં આવ્યો હતો.

પોલીસ તપાસ શરૂ
ફોરેન્સિક ટીમને ઘટનાસ્થળે બોલાવવામાં આવી છે. બાન્દ્રા જીઆરપીના એક નિરીક્ષકે પણ સ્થળનું નિરીક્ષણ કર્યું હતું. સરકારી રેલવે પોલીસ આ બાબતની તપાસ કરી રહી છે. પોલીસ ઘટના દરમિયાન હાજર મુસાફરો તેમજ અન્ય સંબંધિત વ્યક્તિઓની પૂછપરછ કરી રહી છે. તપાસના આધારે વધુ વિગતો જાહેર કરવામાં આવશે, એમ એક અધિકારીએ જણાવ્યું હતું.